ارزيابي تأثير ارزش‌افزوده آموزش بر رشد اقتصادي در استان‌هاي ايران

آموزش و پرورش يكي از مهمترين نهادهاي اجتماعي است. رابطه بين كيفيت آموزش و عملكرد اقتصادي هميشه از اهميت بالايي برخوردار است. اين اعتقاد كه آموزش و پرورش تأثير مهمي بر رشد اقتصادي و توسعه پايدار دارد، عموما در بين جوامع مختلف مشترك است. هدف اين پژوهش ارزيابي تأثير متغيرهاي ارزش افزوده آموزش، مخارج آموزشي سطح عالي و كيفيت آموزشي، نيروي كارآموزش ديده و موجودي سرمايه بر رشد اقتصادي در ميان خانوارهاي شهري در استان هاي ايران و در بازه زماني 1385-1398 است. اين پژوهش از پانل پوياي تصادفي با كاربرد مدل گشتاورهاي تعميم يافته خود رگرسيوني فضايي SAR و با كاربرد ضرايب دومرحله اي آرلان و- باور/ بوندل– باند به منظور برآورد مدل اقتصادسنجي استفاده خواهد كرد. براي تعيين ماتريس مجاورت از روش مجاورت و همبستگي در قالب يك ماتريس مربعي 28 در 28 استفاده شد. يافته هاي پژوهش نشان مي دهد وقفه اول متغير وابسته GMM مثبت و معنادار است يعني رشد اقتصادي اين دوره به رشد اقتصادي سال گذشته بستگي دارد، وقفه اول فضايي SAR نيز مثبت و معنادار بوده و نشان مي دهد چنانچه رشد اقتصادي در استان موردنظر افزايش يابد، بر رشد اقتصادي استان هاي مجاور نيز اثر مثبت دارد و باعث مي شود كه رشد اقتصادي به مناطق همجوار سرريز شود. ارزش افزود ه معنادار بوده و با ضريب 0/12 اثر مثبت بر رشد اقتصادي دارد، بيشترين اثر مثبت و معنادار را هزينه آموزش با ضريب 0/53 و كمترين اثر مثبت و معنادار را نيز موجودي سرمايه با ميزان 0/0001 بر رشد اقتصادي در استان هاي ايران دارد.