عوامل موثر بر بروز عارضه اختلال در غلاف‌بندي و عملكرد دانه سويا [Glycine max (L.) Merrill] در استان گلستان

در چهار دهه گذشته، عارضه اختلال در غلاف‌بندي يكي از مهمترين عوامل موثر دركاهش عملكرد دانه و توليد سويا در استان گلستان بوده است. به‏منظور بررسي تاثير عوامل مديريتي بر پيشگيري از عارضه اختلال در غلاف بندي و كاهش عملكرد دانه سويا، 80 مزرعه سويا در دو منطقه گرگان و علي‌آباد كه رقم كتول را كشت كرده بودند، در سال هاي 1397 و1398 ، انتخاب شدند. تجزيه رگرسيوني گام به گام نشان داد كه از بين متغيرهاي مختلف، مدل عملكرد دانه با سه متغير و به صورتYield = -442.5 + 6.9 X1 + 180.2 X2 + 866.2 X3  بود، كه در آن X1 مصرف كود پتاسيم، X2 تعداد دفعات آبياري و X3 تعداد دفعات سمپاشي عليه آفات مي باشند. از بين اجزاي شكاف عملكرد دانه، سهم مصرف پتاسيم 19/2درصد، تعداد دفعات آبياري 18/7درصد و تعداد دفعات سمپاشي عليه آفات 62/1درصد بود كه نشان دهنده درجه اهميت عوامل ذكر شده جهت بهبود عملكرد دانه بود. از 80 مزرعه مورد بررسي، 15 مزرعه دچار عارضه اختلال در غلاف‌بندي كامل و 18 مزرعه نيز دچار درصدهايي از عارضه شده بودند. ميانگين عملكرد دانه در مزارع سالم 3039 كيلوگرم در هكتار و در مزارع با درصدهايي متفاوت از عارضه 848 كيلوگرم در هكتار بود. نتايج اين مطالعه نشان دهنده اهميت مديريت صحيح آفات در كنترل و پيشگيري از عارضه اختلال در غلاف‌بندي سويا بود.