بررسي قابليت نرم ‏افزار R در تعيين خشكسالي - مطالعه موردي: استان خراسان‏ جنوبي

خشكسالي يكي از مخاطرات اصلي مرتبط با هواشناسي است كه مي‏تواند تمام جوانب زندگي را تحت تاثير قرار دهد. به منظور پايش و مديريت خشكسالي‏ها با استفاده از شاخص‏هاي مربوطه، شش ايستگاه‏ سينوپتيك در استان خراسان‏جنوبي مربوط به شهرستان‏هاي بيرجند، قائن، نهبندان، فردوس، طبس و بشرويه انتخاب گرديد. سپس داده‏‏هاي مورد نياز جمع‏آوري و تجزيه و تحليل شد. با توجه به بررسي داده‏هاي در دسترس طول دوره آماري 31 سال (1990-2020 ميلادي) به عنوان دوره آماري تحقيق انتخاب گرديد. نرم‏افزار R يكي از نرم‏افزارهايي است كه براي تحليل‏هاي آماري بسيار مفيد بوده و داراي كتابخانه‏هايي براي محاسبات در حوضه‏هاي مختلف مي‏باشد. در اين پژوهش شاخص‏هاي خشكسالي SDI و RunDS با استفاده از كتابخانه Drought براي هر يك از ايستگاه‏ها محاسبه شدند. همچنين جهت محاسبه شاخص‏هاي خشكسالي RAI و PNPI براي هر ايستگاه، كد نويسي گرديد. نتايج نشان داد، براساس شاخص SDI خشك‏ترين ماه و سال در طول دوره آماري به ترتيب، اكتبر و سال 2008 مي‏باشد. همچنين با توجه به شاخص SPI شهرستان طبس در طبقه فراخشك قرار گرفته است و بيشترين خشكسالي را نسبت به ساير شهرستان‏ها تجربه كرده است. در موردRunDS شهرستان فردوس بيشترين تداوم خشكسالي و طبس بيشترين شدت خشكسالي را داشته است. بر اساس همه شاخص‏ها، شهرستان طبس را به علت تداوم 53 ماه خشكسالي، خشك‏ترين شهرستان تشخيص دادند. همچنين براساس نتايج بدست آمده از نرم‏افزار R، شاخص SDI نسبت به بقيه شاخص‏ها در مقياس‏هاي زماني بلندمدت، نتايج نزديك‏تري به واقعيت را برآورد مي‏كند.