بررسي تأثير آموزش به همراه بر اساس نظريۀ بندورا، بر خودكارآمدي زايمان‌‌ مادران باردار در شهر مشهد طي سال 1397

مقدمه: خودكارآمدي طي زايمان ارزيابي فرد از توانايي‌‌اش براي مقابله با استرس و اجراي رفتارهاي ضروري، به‌ويژه در مقابله با درد زايمان است. زناني كه در بارداري از حمايت نزديكان خود بهره‌مند مي‌شوند، احساس توانايي بيشتري دارند. دربارۀ پيامد مشاركت دادن همراه در آموزش‌‌هاي حين بارداري و يا حضور آنان طي فرايند زايمان، يافته‌‌هاي ضدونقيضي وجود دارد؛ بنابراين، اين پژوهش با هدف تعيين تأثير آموزش به همراه بر اساس نظريۀ بندورا بر خودكارآمدي مادر باردار طي زايمان انجام شد.مواد و روش ها: اين كارآزمايي باليني تصادفي در سال 1397 بر روي 60 مادر باردار نخست‌زاي مراجعه‌كننده به بيمارستان ام‌البنين مشهد انجام گرديد كه به‌صورت در دسترس انتخاب شدند و به‌صورت تصادفي، در دو گروه مداخله و كنترل قرار گرفتند. كلاس آمادگي زايمان براي گروه كنترل در 8 جلسۀ 90 دقيقه‌اي، به‌صورت شفاهي و عملي برگزار گرديد. براي گروه مداخله علاوه بر اين، جلسات آموزشي بر اساس نظريۀ بندورا، مشتمل بر دو جلسۀ مشترك براي همراه و مادر و دو جلسه به‌تنهايي براي همراه برگزار شد. پيش و بلافاصله پس از پايان آموزش، پرسش‌نامۀ ويژگي‌هاي دموگرافيك و خودكارآمدي زايمان (لوي، 1993)، از سوي دو گروه تكميل گرديد. داده‌ها با استفاده از آزمون‌‌هاي تي مستقل، آزمون تي زوجي، من‌ويتني و ويلكاكسون در نرم‌افزار SPSS vol.16 تحليل شد. سطح معناداري كمتر از 0.05 در نظر گرفته شد.يافته هاي پژوهش: ميانگين سن مادران گروه مداخله 8.3±26.7 و گروه كنترل 5.9±28.3 سال بود. نسبت همراه با مادر در بيشتر موارد، خواهر بود (73.3 درصد). پيش از مداخله، ميانگين خودكارآمدي زايمان در گروه مداخله 22.3±82.5 و در گروه كنترل 32.4±87.5 بود (P=0.492، آزمون تي مستقل). پس از مداخله، ميانگين خودكارآمدي زايمان در گروه مداخله 18.5±132.4 و در گروه كنترل برابر با 26.4±115.2 شد (P=0.006، آزمون من‌ويتني). خودكارآمدي زايمان پس از مداخله در مقايسه با قبل، در گروه مداخله 31.3±49.9 و در گروه كنترل 29.5±27.7 افزايش داشت (P=0.007، آزمون من‌ويتني). در مقايسۀ درون‌گروهي، در گروه مداخله تفاوت پس با پيش از مداخله، معني‌دار بود (0.001 P، آزمون ويلكاكسون)؛ همچنين در گروه كنترل تفاوت پس با پيش از مداخله معني‌دار بود (0.001 P، آزمون تي زوجي).بحث و نتيجه‌گيري: آموزش به همراه بر اساس نظريۀ بندورا بر خودكارآمدي مادر باردار در زايمان تأثير دارد. استفاده از آن به‌عنوان يك روش آموزشي به‌منظور آمادگي براي زايمان پيشنهاد مي‌گردد.