تحليل مقايسه‌اي نظريه هاي ژئواكونومي و كاركرد آن در سياست قدرت

هدف اصلي اين مقاله توضيح مباني نظري و چگونگي استفاده دولت ها از ابزارهاي اقتصادي همچون تجارت و سرمايه گذاري در جهت اِعمال سياستِ قدرت در قالب نظريات نوين ژئواكونومي است. اين مقاله نشان مي دهد كه امروزه چگونه به كارگيري قدرت اقتصادي براي دستيابي به اهداف ژئواستراتژيك به يكي از موضوعات محوري در ادبيات روابط بين الملل معاصر تبديل شده است. بر خلاف رويكرد ژئوپليتيك كه متكي بر ويژگي هاي سرزميني است، رويكرد ژئواكونومي با بهره گيري از آسيب پذيري هاي نامتقارن در روابط اقتصادي، مسير ديگري را براي اِعمال سياست قدرت به روي دولت ها مي گشايد و استفاده از قدرت اقتصادي را به عنوان يكي از ابزارهاي اصلي در كلان استراتژي كشورها معرفي مي نمايد. در اين مقاله با روش تحليل محتوا به بررسي تحولات نظريه ژئواكونومي مي پردازيم و ضمن نقد گفتمان وابستگي متقابل ليبرال توضيح خواهيم داد كه چگونه امروزه قدرت و امنيت از مقوله كنترل فيزيكي صرف بر مرزهاي سرزميني فراتر رفته و به كنترل روابط اقتصادي با ديگر كشورها تسري يافته است. در اين مقاله همچنين به تجزيه و تحليل كاربردهاي رويكرد ژئواكونومي در سياستِ قدرت خواهيم پرداخت. بر اساس يافته هاي اين تحقيق، تقويت جايگاه هر كشور در نظام بين الملل مستلزم آن است كه راهكارهاي تقويت رشد اقتصادي با توجه به ويژگي ها، امتيازات و فرصت هاي ژئواكونوميك مورد توجه سياست گذاران قرار گيرد.