چارچوبي براي حمايت از آوارگان: از اقدامات نهادهاي بين ‌المللي تا تعهدات بين‌ المللي دولت‌ ها

بحران آوارگي يكي از معضلات جدي است كه جامعۀ بين‌المللي در سال‌هاي اخير همواره با آن مواجه بوده است. با وجود اين در سطح بين‌المللي هيچ سند حقوقي الزام‌آوري در زمينۀ آوارگان كه اختصاصاً به تعيين وضعيت، شناسايي حقوق افراد و تعيين تعهدات جامعۀ بين‌المللي پرداخته و يا نهاد بين‌المللي كه به‌طور خاص متولي اين امر باشد، وجود ندارد. اين گروه در چتر حمايتي كنوانسيون 1951 پناهندگان قرار نمي‌گيرد و امكان تغيير و يا تعميم دامنۀ آن به آوارگان هم وجود ندارد. پژوهش حاضر با هدف يافتن چارچوبي براي حمايت از آوارگان، ضمن بررسي سازوكارهاي موجود به اين نتيجه رسيده است كه مي‌توان بر پايۀ اقدامات نهادهاي بين‌المللي (در قالب همكاري و مشاركت بين نهادهاي مختلف، تحت رهبري مشخص) و همچنين بر مبناي تعهدات بين‌المللي دولت‌ها (از جمله تعهد به حمايت ناشي از دكترين مسئوليت حمايت؛ تعهد به پذيرش (عدم اعاده) بر اساس حقوق بين‌الملل عرفي؛ تعهد به ايجاد امنيت انساني؛ تعهد بر اساس اصول راهنماي آوارگي سازمان ملل؛ تعهد به رعايت و تضمين حقوق بشر) در حقوق بين‌الملل و نظام بين‌المللي و با توجه به حمايت‌هاي عام موجود، چارچوبي براي حمايت از آوارگان در نظر گرفت و خلأهاي موجود را تا حد قابل قبولي جبران كرد.