ارزيابي آلودگي آب سطحي دشت شميل تخت با استفاده از شاخص وراستيك و بهينه ‌يابي شبكه پايش كيفي رودخانه

طراحي و بهينه ‌يابي شبكه پايش كيفي در محدوده‌هاي با چند زيرحوضه نيازمند آگاهي از معيارهاي مؤثر بر آن‌ها است به‌ نحوي كه در هر زيرحوضه، وجود يا عدم وجود ايستگاه پايش و پارامترهاي لازم براي اين عمليات تعيين گردد. در اين راستا، استفاده از شاخص آلودگي آب سطحي وراستيك مي‌تواند مفيد واقع شود. مدل وراستيك روشي كاربردي و پيشرفته براي ارزيابي ريسك و پتانسيل آلودگي در زير حوضه‌هاي آبريز است. پايش كيفي محدوده مطالعاتي شميل تخت به دليل تأمين آب آشاميدني شهر بندرعباس از اهميت بسياري برخوردار است. ازاين‌رو، به‌منظور ارزيابي ريسك آلودگي در اين دشت، ابتدا محدوده با استفاده از نرم‌افزار Global Mapper به 16 زير حوضه تقسيم شده است. شاخص وراستيك به‌صورت لايه‌هاي اطلاعاتي مختلف ارائه و عدد آن براي هر زيرحوضه با رتبه‌دهي به روش قضاوت كارشناسانه، وزن‌دهي به روش فرآيند تحليل سلسله مراتبي و ادغام لايه‌ها با استفاده از همپوشاني وزني محاسبه شد. نتايج نشان داد كه سه زيرحوضه داراي ريسك بالا و سه زيرحوضه داراي ريسك پايين هستند. سپس، بر اساس وضعيت آبراهه‌هاي جاري در هر زيرحوضه، شاخص آلودگي در هر كدام و ميزان اهميت آن‌ها، تعداد ايستگاه‌هاي پايش كيفي و پارامترهاي ضروري در اين حيطه تعيين شدند. بر اين اساس، 5 ايستگاه پيشنهادي در نقاط مختلف به 10 ايستگاه هيدرومتري موجود افزوده شد. در 15 ايستگاه نهايي، سنجش پارامترهاي عمومي و يون‌هاي اصلي در دستور كار پيشنهادي قرار گرفت. همچنين، سنجش پارامترهايي نظير فسفات/فسفر و نيترات/نيتريت در دستور كار 6 زيرحوضه و فلزات سنگين در دستور كار 3 زيرحوضه قرار گرفت.