تأثير موازنه ي قوا در اروپا بر سياست خارجي ايران در دوره ي رضا شاه

با انعقاد قرارداد صلح وستفالي در 1648 موازنه قوا در اروپا شروع شد. با ايجاد موازنه قدرت، رقابت بين كشورهاي اروپايي براي نفوذ به ديگر مناطق جهان شدت گرفت. ايران از عهد فتحعليشاه قاجار كه با كشورهاي اروپايي روابط منظم ديپلماتيك برقرار نمود، تحت تأثير جريانهاي سياسي بينالمللي و مبارزه قدرتهاي بزرگ جهاني قرار گرفت. از آن پس سياست خارجي ايران مخصوصاً تحت تأثير رقابت دو كشور روسيه و انگلستان قرار داشت. با ادامه اين روند در دوره پهلوي اول، رضا شاه سعي كرد با باز كردن پاي «نيروي سوم» از حجم مداخلات اين دو كشور در امور داخلي ايران بكاهد. توسعه و تعميق روابط با آلمان به همين منظور صورت گرفت. به منظور بررسي مسئله حاضر اين پرسش مطرح مي‌شود كه موازنه قدرت در اروپا بر سياست خارجي رضا شاه چه تأثيري داشته است؟. در ادامه اين فرضيه مطرح مي شود كه سياست خارجي ايران در دوره رضا شاه عملاً تابعي از سياست قدرت و موازنه قوا بين كشورهاي اروپايي بوده است. هدف پژوهش حاضر اين است كه با روشي توصيفي- تحليلي و با ارائه توضيحات مربوط به موازنه قدرت و تحولات اروپا، تأثير اين تحولات را بر سياست خارجي ايران در عصر رضا شاه مورد بررسي قرار دهد.