فرهنگ بسامدي فارسي؛ اثري نيازمند ويرايش يا تأليف دوباره؟

مجموعۀ «فرهنگ‌هاي بسامديِ راتلج»، تا به امروز، دست‌كم در پانزده عنوان منتشر شده و جمعاً مشتمل بر چهارده زبان است. اين مجموعه، كه از سوي انتشارات راتلج (گروه تِيلور و فرانسيس) منتشر شده، به‌ويژه در ميان كساني كه در زمينۀ تدوين «فرهنگ‌هاي بسامدي» و/ يا «زبان‌شناسي پيكره‌اي» پژوهش مي‌كنند، معروفيّت جهاني يافته ‌است. هريك از كتاب‌هاي اين مجموعه در قالب فرهنگي بسامدي و برپايۀ پيكره‌هاي زبانيِ غالباً مستقل تدوين شده ‌است. بيشترِ فرهنگ‌ها هركدام 5000 مدخلِ اصلي/ سرمدخل/ بن‌واژه دارند و بخش اعظمِ متنِ هر كتاب را فهرستِ اين واژه‌ها ــ به‌ترتيبِ بسامد و از پربسامدترين به كم‌بسامدترين واژه ــ تشكيل مي‌دهد. مبناي چينشِ واژه‌ها اساساً بسامدِ خام يا بسامدِ مطلق نيست، بلكه شاخص پراكنشِ هريك از واژه‌ها نيز مدّ نظر بوده‌ است. بلافاصله پس از فهرست بسامدي، فهرست الفباييِ واژه‌ها ــ به‌ترتيبِ الفباي زبانِ هر فرهنگ ــ آمده است. فهرست‌هاي واژگانيِ موضوعي (در جعبه‌هاي مستقل و در لابه‌لاي صفحاتِ بخش اصليِ اثر، يعني فهرست بسامدي) و نمايۀ هويّت‌هاي دستوري/ اجزاي سخن/ پاره‌هاي گفتار نيز بعد از آن قرار گرفته‌اند. پيش از بخش اصلي، يعني فهرست بسامديِ مدخل‌ها، عموماً پيش‌گفتاري به‌قلم مارك دِيويس (دبيرِ مجموعه)، سپس مقدّمه‌اي به‌قلم مؤلّفان فرهنگ (به‌علاوۀ منابعِ مقدّمه)، و چند فقرۀ ديگر آمده است.فرهنگ بسامدي فارسي در سال 2017 م منتشر شد و چاپ دوم آن در 2018 م انتشار يافت. نگارندگان، در مقالۀ حاضر، پس از معرّفي اجماليِ مجموعه، به معرّفي و نقد اين اثر پرداخته‌اند و نشان داده‌اند كه اشكالات و معايب آن، هم از نگاه روش‌شناختي و هم ازنظر موردي، چندين‌برابرِ محاسن آن است.