جبران نقض حق بردريافت حمايت كنسولي از طريق اعاده به وضعيت سابق

حق دريافت حمايت كنسولي و تضمين آن از جانب دولت ميزبان، از مولفه هاي موثرسازي حق بر دادرسي عادلانه است. توسعه اين حق در رويه نهادهاي ناظر معاهده اي به عنوان حقي بشري، حمايت كنسولي را در تعامل با حقوق بشر، بويژه حق دادرسي عادلانه و حق حيات قرار داده است. سلب اين حق از افراد در محاكم ملي و محكوميت و مجازات بر پايه محروميت از آن ممكن است منتهي به نقض حقوق ماهوي از جمله حق حيات و حق رهايي از شكنجه شود. جستار حاضر با روشي تحليلي-توصيفي، در پي پاسخ به اين پرسش است كه رويكرد بشري به حمايت كنسولي چگونه بر اعاده به وضع سابق بعنوان جبران مناسب نقض حق بر دريافت حمايت كنسولي اثر ميگذارد؟ بنظر ميرسد با انكار رويكرد محض بشري به حق دريافت حمايت كنسولي، اعاده نسبي در قالب تجديدنظر و بازبيني احكام و مجازاتهاي صادره به شرط موثر بودن، جبراني موثر و مناسب تلقي شود و تضمين كننده حقوق بشري اتباع بيگانه و تامين كننده منافع مشروع دولت ميزبان باشد. در مقابل، رويكرد اعاده كامل به وضع سابق در قالب الغاي احكام و مجازاتها بواسطه تمهيد فرصت براي گريز از عدالت كيفري و انكار صلاحيت قضايي دولت ميزبان، جبراني مطلوب تلقي نميشود. رويه قضايي بين المللي در كنار لزوم توقف عمل متخلفانه و تعهد به عدم تكرار، رهيافت اعاده نسبي  را به شرط موثر بودن برگزيده است.