بررسي تغييرات فصلي جمعيت شته‌هاي غالب مركبات روي ارقام پرتقال تامسون ناول و نارنگي انشو در غرب مازندران

تغييرات فصلي جمعيت شته‌ها روي دو گونه مهم تجاري مركبات، پرتقال تامسون ناول و نارنگي انشو، در سال‌هاي 1396- 1395 در غرب استان مازندران (رامسر) مورد بررسي قرار گرفت. نمونه‌برداري هر 14 روز يك‌بار از فروردين 1395 تا ارديبهشت 1396 اجرا شد و از هر درخت چهار سرشاخه‌ جوان در چهار جهت جغرافيايي به طور تصادفي انتخاب و تعداد شته‌ها در زير استريوميكروسكوپ شمارش شدند. براي تعيين رابطه بين تراكم شته و متغيرهاي دما و رطوبت نسبي از ضريب همبستگي پيرسون استفاده شد. نتايج نشان داد كه روي هر دو گونه مركبات، اوج اول جمعيت شته‌ها در ارديبهشت ماه و اوج دوم در مهر ماه هر سال بود. همچنين، در آلودگي بين دو ميزبان مركبات به شته‌ها نيز تفاوت معني‌دار مشاهده شد و بيشترين آلودگي روي نارنگي انشو بود. بين تراكم جمعيت گونه‌هاي مختلف شته روي هر دو گونه مركبات مورد مطالعه اختلاف معني‌داري وجود داشت. به طوري كه شته‌هاي سبز مركبات Aphis spiraecola ، جاليز A. gossypii و سياه مركبات Toxoptera auranti به ترتيب بيشترين فراواني جمعيت را داشتند. تراكم جمعيت شته‌ها با دما يك همبستگي مثبت و معني‌دار (r= 0.689, n=49, P=0.04) را نشان داد، ولي با رطوبت نسبي معني‌دار نبود (r= 0.661, n=49, P=0.53). به‌طوركلي تغييرات جمعيت شته‌هاي مركبات تحت تاثير نوع ميزبان گياهي متفاوت بوده و گونه هاي مختلف روند نوسانات جمعيت متفاوتي را از خود نشان دادند.