فعاليت مهار كننده آلفا–گلوكوزيداز در عصاره‌ متانولي برخي از گياهان دارويي ضد ديابت در استان سليمانيه

ﺳﺎﺑﻘﻪ و ﻫﺪف: ﮐﻨﺘﺮل ﻫﯿﭙﺮﮔﻠﯿﺴﻤﯽ ﺑﻌﺪ از ﻏﺬا ﯾﮏ اﺳﺘﺮاﺗﮋي ﻣﻬﻢ در ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ دﯾﺎﺑﺖ ﻧﻮع دو و ﮐﺎﻫﺶ ﻋﻮارض ﻣﺰﻣﻦ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ آن اﺳﺖ. ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﻣﻬﺎر ﮐﻨﻨﺪهﻫﺎي آﻧﺰﯾﻢﻫﺎي ﺗﺠﺰﯾﻪ ﮐﻨﻨﺪه ﮐﺮﺑﻮﻫﯿﺪرات ﻣﺎﻧﻨﺪ آﻟﻔﺎ-ﮔﻠﻮﮐﻮزﯾﺪاز ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ در درﻣﺎن اﯾﻦ ﺑﯿﻤﺎري ﻣﻔﯿﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ. ﻫﺪف از اﯾﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺑﺮرﺳﯽ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺎزدارﻧﺪﮔﯽ آﻟﻔﺎ-ﮔﻠﻮﮐﻮزﯾﺪاز ﺑﺮﺧﯽ از داروﻫﺎي ﺳﻨﺘﯽ در ﺳﻠﯿﻤﺎﻧﯿﻪ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ. ﻣﻮاد و روشﻫﺎ: ﻫﺸﺖ ﮔﻮﻧﻪ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﺑﺎ ﻣﺸﺎوره از ادوﯾﻪايﻫﺎي ﻣﻌﺘﺒﺮ در ﺳﻠﯿﻤﺎﻧﯿﻪ ﺗﻬﯿﻪ ﺷﺪﻧﺪ. ﭘﺲ از ﺧﺸﮏ ﺷﺪن ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ در ﻫﻮا و ﺗﻬﯿﻪ ﻋﺼﺎره ﻣﺘﺎﻧﻮﻟﯽ آﻧﻬﺎ، ﺳﻨﺠﺶ آﻧﺰﯾﻤﯽ ﺑﻪ روش ﻣﯿﮑﺮوﭘﻠﯿﺖ در ﺣﻀﻮر ﭼﻬﺎر ﻏﻠﻈﺖ ﻣﺨﺘﻠﻒ 0/01 ،0/1 ،1 و 0/001 ﻣﯿﻠﯽﮔﺮم در ﻣﯿﻠﯽﻟﯿﺘﺮ از ﻋﺼﺎرهﻫﺎ و ﮐﻨﺘﺮل ﻣﻨﻔﯽ و ﻣﺜﺒﺖ اﻧﺠﺎم ﺷﺪ. در ﻧﻬﺎﯾﺖ آﻧﺎﻟﯿﺰ ﺳﻨﺘﯿﮏ آﻧﺰﯾﻤﯽ و ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻧﻮع ﻣﻬﺎر ﺑﺮ روي ﻋﺼﺎرهﻫﺎي ﻣﻮﺛﺮ اﻧﺠﺎم ﺷﺪ. ﯾﺎﻓﺘﻪﻫﺎ: در ﻣﯿﺎن ﯾﺎزده ﮔﻮﻧﻪ ﮔﯿﺎﻫﯽ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ، ﻋﺼﺎرهﻫﺎي ﻣﺘﺎﻧﻮﻟﯽ Rheum ribes R. ،Rubus idaeus L. وSalix alba L. در ﻏﻠﻈﺖ ﯾﮏ ﻣﯿﻠﯽﮔﺮم ﺑﺮ ﻣﯿﻠﯽﻟﯿﺘﺮ، ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﺑﺎ 98/13±1/05 % IC50=0/085 %93/39±2/11 ، IC50=0/046 ، و 84/46±1/05% IC50=0/125 ، ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﺑﺎزدارﻧﺪﮔﯽ را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آﻟﻔﺎ-ﮔﻠﻮﮐﻮزﯾﺪاز از ﺧﻮد ﻧﺸﺎن دادﻧﺪ. در آﻧﺎﻟﯿﺰ ﺳﻨﺘﯿﮑﯽ ﻣﻬﺎر آﻟﻔﺎ-ﮔﻠﻮﮐﻮزﯾﺪاز، ﻋﺼﺎرهﻫﺎي Rheum ribes R. ،Rubus idaeus L. ﻣﻬﺎر از ﻧﻮع ﻣﺮﮐﺐ رﻗﺎﺑﺘﯽ- ﻏﯿﺮ رﻗﺎﺑﺘﯽ ، و ﻋﺼﺎره Salix alba L. ﻣﻬﺎر از ﻧﻮع ﻏﯿﺮ رﻗﺎﺑﺘﯽ را ﻧﺸﺎن دادﻧﺪ. ﻧﺘﯿﺠﻪﮔﯿﺮي: ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ ﻋﺼﺎره ﺑﺮگ دو ﮔﯿﺎهSalix alba L. ،Rubus idaeus L. و ﻋﺼﺎره رﯾﺸﻪ Rheum ribes R. ﻣﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ ﭘﺲ از اﻧﺠﺎم ﺗﺴﺖﻫﺎي ﮐﻠﯿﻨﯿﮑﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ، در ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي از اﻓﺰاﯾﺶ ﻗﻨﺪ ﺧﻮن ﺑﻌﺪ از ﺻﺮف ﻏﺬا اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮﻧﺪ.