بررسي توانايي گياه‌پالايي ني و وتيورگراس در تصفية آب‌هاي آلوده به كادميوم به‌منظور آبياري گياه كلزا

آلودگي فلزات سنگين ازجمله مهم‌ترين خطرات زيست‌محيطي است كه در همة جوامع بشري يافت مي‌شود. از مهم‌ترين اين آلودگي‌ها مي‌توان آلودگي منابع آب و خاك، آلودگي زنجيرة غذايي انسان و افزايش موارد ابتلا به سرطان را نام برد. روش‌هاي گوناگوني براي تصفية آب‌هاي آلوده وجود دارد كه در ميان آن‌ها استفاده از توانايي گياهان يا همان گيا‌ه‌پالايي به‌دليل سازگاري بيشتر با محيط راهكاري مناسب براي پالايش فلزات سنگين از محيط است. آلودگي به‌وسيلة پساب‌هاي حاوي فلزات سنگين همچون سرب، نيكل و به‌ويژه كادميوم در نواحي و شهرك‌هاي صنعتي استان گلستان گزارش شده و حتي استفاده از اين پساب‌ها بدون انجام فرايند‌هاي كاهش آلودگي رواج دارد. به اين دليل در اين تحقيق براي ارزيابي، جلوگيري و اصلاح آسيب‌هاي استفاده از آب‌هاي آلوده به كادميوم، آزمايشي با 6 تيمار و 3 تكرار در قالب فاكتوريل در قالب طرح كاملاً تصادفي با و بدون فرايند گياه‌پالايي با هدف تأمين آب آبياري گياه كلزا انجام شد. براي گياه‌پالايي از دو گياه ني و وتيور استفاده شد. سامانة آبياري مدنظر هم روش قطره‌اي انتخاب شد. زمان‌ماند 10 روزه براي تصفية آب آلوده به كادميوم انتخاب و دور آبياري نيز متناسب با آن در نظر گرفته شد. در طول انجام آزمايش و بعد از برداشت محصول كلزا، تغييرات غلظت كادميوم در نمونه‌هاي آب، اجزاي گياه و خاك، اندازه‌گيري و با استفاده از نرم‌افزار SAS 9.0مورد آناليز قرار گرفت. نتايج نشان داد ميزان كادميوم تجمع‌يافته در دانة گياه كلزا و اندام هوايي آن، در تيمارهاي آبياري‌شده با آب آلوده بعد از انجام فرايند گياه‌پالايي توسط ني و وتيورگراس كاهش معني‌داري در سطح 1 درصد نسبت‌به تيمارهاي بدون گياه‌پالايي داشت. در انتهاي فصل رشد، غلظت كادميوم در خاكي كه گياه‌پالايي شده، توسط ني و وتيورگراس، در سطح احتمال 1 درصد كمتر از غلظت كادميوم در خاك تحت آبياري بدون عمل گياه‌پالايي بود