تحليل مفهوم انگيزش خدمات عمومي به روش رويكرد تكاملي راجرز

مفهوم انگيزش خدمات عمومي علي رغم اينكه طيف گسترده اي از نقش ها را در سازمان هاي دولتي و عمومي دربرمي گيرد، ولي در اغلب موارد استفاده از اين اصطلاح نامفهوم است. بنابراين ضرورت فهم اين واژه نيازمند تعريفي روشن از آن مي باشد. هدف اين پژوهش شفاف سازي و واضح نمودن مفهوم انگيزش خدمات عمومي با توجه به مباحث نظري موجود، شناخت ويژگي ها، پيشايندها و پيامدهاي آن است. از نظر روش شناسي، در اين پژوهش از رويكرد تحليل مفهوم تكاملي راجرز استفاده گرديد. در اين رويكرد، تلفيقي جامع از تحقيقات ارايه شده در حوزه مفهوم مورد نظر، شناسايي گرديده و تكامل مفهوم را در يك چرخه اهميت، استفاده و كاربرد آن، تحليل مي نمايد. متون مورد نظر بصورت تحليل درون مايه و شبيه تحليل محتوا با كليد واژه «Public Service Motivation» در فاصله زماني 1990 لغايت 2022 از پايگاه هاي اطلاعاتي موجود و معتبر، مورد جستجو قرارگرفت. بر اساس معيارهاي ورود به مطالعه و فرايند نمونه گيري، تعداد 17 پژوهش براي بررسي انتخاب گرديد. يافته ها نشان داد انگيزش خدمات عمومي بر اساس خيرخواهي، انجام كار خوب براي كمك به ديگران و منافع جامعه و تمايل به تأثيرگذاري بر جامعه بنا شده است. ويژگي هاي آن عبارتند از عضويت در بخش دولتي، كارآمدي در عملكرد فردي و وابستگي كمتر به مشوق هاي مادي. مفاهيم جانشين عبارتند از نوع دوستي، انگيزش دروني، انگيزش اجتماعي و احساس مسئوليت نسبت به جامعه. پيشايندهاي مهم آن تعهد سازماني، روابط كارمند با مدير، جامعه پذيري، ويژگي هاي شغلي و دينداري است و با تناسب فرد با سازمان، رفتار شهروندي سازماني، تعهد شغلي، كيفيت كار، تلاش كاري و عملكرد سازماني رابطه مثبت دارد. نتايج نشان داد انگيزش خدمات عمومي با فعاليت هاي كاركنان دولتي و عمومي در مسئوليت ها و فعاليت هاي سازماني ارتباط دارد.