بازكاوي تطبيقي معاني حروف مقطعه در انديشه مستشرقان و مفسران فريقين با تأكيد بر ديدگاه‌ مقام معظم رهبري

ماهيت مجهول حروف مقطعه قرآن دست بشر را از رسيدن به معاني حقيقي اين حروف كوتاه كرده است؛ ازاين‌رو فرضيه و ديدگاه‌هاي متعددي درباۀ معاني آنها مطرح شده است. در اين ميان مستشرقان با ارائه فرضياتي كه برگرفته از مباني و پيش‌فرض‌هاي آنان در شناخت قرآن است كه قرآن را از منشأ غيروحياني مي‌دانند، ديدگاه ايشان به نسبت ديدگاه و فرضيه‌هاي مفسران فريقين بررسي مي‌شود و با تطبيق ديدگاه مستشرقان و مفسران فريقين تا حدودي با معاني اين حروف آشنا مي‌شويم. روش تحقيق به‌صورت توصيفي ـ تحليلي  با رويكرد تطبيقي است. نتايج تحقيق نشان مي‌دهد كه ديدگاه مستشرقان درباۀ علامت اختصاري بودن اين حروف براي صاحبان مصاحف، نظريه اقتباس از آيين يهود و علامت اختصاري براي بسمله با ديدگاه مفسران فريقين ناهمخواني دارد. اين امر نشان مي‌دهد كه ادله مستشرقان درباۀ معاني اين حروف غيرمستند است. از موارد تشابه ديدگاه مستشرقان درباۀ معاني اين حروف با مفسران فريقين نيز مي‌توان به ارتباط معنوي اين حروف با محتواي آيات، بيان رمزآلود اين حروف، و ارتباط اين حروف با واژه كتاب كه از انديشه‌هاي مشترك درباۀ معاني حروف مقطعه ميان مفسران فريقين و مستشرقان است. مستشرقان به پنج ديدگاه كلي و مفسران نيز به يازده ديدگاه در اين باب اشاره كرده‌اند كه نمي‌توان معناي جامعي از اين ديدگاه‌ها كسب كرد. در انديشه رهبر معظم انقلاب (مدظله‌العالي) نيز ارتباط رمزگونه‌اي بين اين حروف و قرآن كريم وجود دارد؛ زيرا در غالب آيات بعد از اين حروف، سخن از قرآن به ميان آمده است. ديدگاه اصلي معظم‌له درباۀ اين حروف نشان‌دهنده اين است كه اين حروف معجره هنري قرآن هستند و دلالت بر عظمت مصدر و منشأ قرآن كريم دارند.