مفهوم‌شناسي و مطالعه تطبيقي ديپلماسي سايبر، ديجيتال و همگرا (با تأكيد بر بند هفتم سياست‌هاي كلي اطلاع‌رساني)

يكي از مهم‌ترين حوزه‌هاي ميان رشته‌اي فضاي مجازي، ارتباط ميان دو حوزه حكمراني فضاي مجازي و ديپلماسي است. نو بودن اين حوزه ميان‌رشته‌اي و ماهيت پوياي هر دو ساحت، سبب بروز نوعي سياليت، پويايي، عدم استقرار و حتي تشتت در چهارچوب مفهومي آن شده است. در اين ميان دو مفهوم «ديپلماسي ديجيتال» و «ديپلماسي سايبر» داراي بيشترين بسامد در كاربرد هستند كه از عارضه تشتت و خلط مفهومي رنج مي‌برند. مسئله اين پژوهش ناظر به دو سؤال است: 1- با توجه به سپهر حكمراني فضاي مجازي مربوطه، مرز مفهومي ميان ديپلماسي ديجيتال و ديپلماسي چيست؟ 2- در جهت پيوند و همگرايي ديپلماسي ديجيتال و سايبر، مفهوم «ديپلماسي همگرا» در سپهر معرفتي «حكمراني عصر فضاي مجازي» از چه چهارچوبي برخوردار است؟ اين پژوهش با روش جمع‌آوري كتابخانه‌اي و روش تحليل توصيفي ـ تحليلي انجام شده است. يافته‌ها و نتايج حاصل از پژوهش نشان مي‌دهد كه ديپلماسي ديجيتال و ديپلماسي سايبر ذيل دو سپهر انديشه‌اي حكمراني متفاوت تعريف مي‌شوند (حكمراني «با» فضاي مجازي و حكمراني «بر» فضاي مجازي) و بر اين اساس در شاخص‌هايي همچون چيستي، كنشگر، مورد كنش، هدف و نوع حكمراني تفاوت معنادار دارند. از همين رهگذر، جنبه نوآورانه اين پژوهش، پيشنهاد مفهوم «ديپلماسي همگرا» در سپهر حكمراني «عصر» فضاي مجازي است. در ديپلماسي همگراي عصر فضاي مجازي، شاهد پيوند و تقارب ديپلماسي سايبر و ديپلماسي ديجيتال هستيم؛ به‌طوري‌كه تأثير و تأثرهاي متراكم آن‌ها را شاهد هستيم. بر اساس اين چهارچوب مفهومي مي‌توان دلالت‌هاي نظري و سياستي جدي براي حكمراني عصر فضاي مجازي جمهوري اسلامي پيشنهاد داد.