طراحي الگوي مدرسه موفق: يك مطالعه فراتركيب

مقدمه و هدف: پژوهش حاضر با هدف طراحي و ارائه الگوي مدرسه موفق در مدارس دوره دوم متوسطه استان اردبيل انجام گرفت. روش شناسي پژوهش: اين پژوهش با رويكرد پژوهش كيفي و ابزار هفت مرحله‌اي فراتركيب سندلوسكي و باروسو (2007) به ارزيابي و تحليل نظام‌مند مطالعات انجام شده در حوزه مدرسه پرداخته و ابعاد و اجزاي الگوي مدرسه موفق را مشخص نموده است. جامعه پژوهش شامل مقالاتي مي‌باشد كه در زمينه مدرسه موفق بين سال‌هاي 1385 تا 1398 در منابع داخلي و 2005 تا 2020 در منابع خارجي چاپ شده‌اند. در نتيجه جست‌وجو و بررسي در پايگاه‌هاي اطلاعاتي مختلف 2151 اثر يافت شد. پس از چندين مرحله غربالگري با شاخص‌هاي بررسي عنوان، چكيده و محتواي پژوهش، در نهايت تعداد 50 مقاله كه از نظر محتوا، ارتباط بيشتري با معيارهاي پژوهش داشت، انتخاب گرديد. روايي صوري و محتوايي آن با استفاده از نظر متخصصان تأييد شد و ضريب پايايي به دست آمده 0.83 بود. از نقطه نظر افراد خبره در زمينه موضوع مورد بررسي، مدل ارائه شده از كيفيت بالايي برخوردار بود.يافته‌ها: با مطالعه و بررسي دقيق منابع نهايي شده 12 مؤلفه اصلي و 55 شاخص‌ مدرسه موفق استخراج شد. يافته‌ها نشان مي‌دهد كه براي دستيابي به مدرسه موفق بايد به مؤلفه‌هاي: چشم انداز و اهداف، تمركز و توجه، ساختار مدرسه، همكاري و ارتباط موثر كاركنان، پشتيباني، مديريت همكارانه، جو يادگيري مثبت، اخلاق حرفه‌اي، رهبري اثربخش، فراگيران، كارايي و اثربخشي و همچنين مديريت بهينه منابع توجه نمود. بحث و نتيجه‌گيري: بطوركلي فرايند مدارس موفق مبتني بر اطلاعات تحقيق‌شده و الگوي جامع بـراي بهبود عملكرد و يادگيري دانش‌آموزان است. بر اساس اين الگو، دانش‌آموزان مي‌توانند استانداردهاي عملكرد تحصيلي قابل‌انتظار را كسب نمايند. اين عوامل چارچوب مفيدي را براي مدارس فراهم مي‌كنند كه موفقيت دانش‌آموزان را در كل اجزاي كاري مدرسه در برمي‌گيرد.