بهبود خواص خزشي خاك رس اصلاح شده با نانوسيليس و الياف پلي‌پروپيلن (مطالعه موردي: منبع قرضه هسته‌ سد شهيد شاهچراغي)

وارفتگي يا خزش به معني افزايش تدريجي تغيير شكل خاك در طول زمان است كه تحت بار ثابت قرار مي‌گيرد. پديده خزش در ژئوتكنيك اهميت زيادي دارد و در مواردي كه زمان و عوامل مؤثر بر آن دخالت دارند، به طور دقيق بررسي مي‌شود، زيرا زماني كه نشست در سازه رخ مي دهد مشكلات زيادي از قبيل به وجود آمدن ترك، افزايش تغييرشكل و تنش ايجاد مي‌شود كه در نهايت از كارايي، بهره‌‌برداري و مدت عمر مفيد سازه كاسته مي‌گردد. اصلاح رفتار خاك با استفاده از مواد افزودني مختلف از جمله مسائل مهم پيشِ رويِ محققين در مهندسي عمران مي‌باشد. افزودني‌هاي رايجي نظير آهك، سيمان، قير، خاكستر بادي، خاكستر چوب، سرباره مس، سرباره آهن و غيره در مطالعات پيشين مورد بررسي قرار گرفته‌اند و مواد نانو و پليمر كه استفاده از آن ها در شاخه‌هاي ديگر علوم مهندسي منجر به تحولاتي بنيادي شده است و داراي خصوصيات منحصر به فردي هستند، در مهندسي ژئوتكنيك در سال‌هاي اخير بيشتر مورد توجه واقع شده‌اند. در اين پژوهش به بررسي آزمايشگاهي تأثير مواد افزودني پلي‌پروپيلن (Polypropylene) و نانوسيليس (Nano-Silica) بر روي خصوصيات خزشي خاك رس پرداخته شده است، بدين منظور آزمايش‌هاي تحكيم بر روي خاك تثبيت شده با نانوسيليس و پلي‌پروپيلن در درصدهاي 0.25، 0.5، 1 و 2 درصد و در تنش‌هاي 25، 50، 100، 200، 400 و 800 كيلوپاسكال انجام شده و نتايج به دست آمده برحسب نسبت تخلخل- زمان ترسيم شد كه نشان دهنده كاهش رفتار خزشي خاك رس نرم تحت تأثير درصدهاي نانوسيليس و الياف پلي‌پروپيلن مي‌باشد؛ به طوري كه با افزايش نانوسيليس تا 0.5 درصد وزني خاك، با توجه به مقاومت خاك در برابر نشست، تغييرشكل‌هاي پلاستيك 11 درصد كاهش يافته و با افزايش بيشتر نانوسيليس اين تغييرشكل‌ها 8 درصد افزايش مي‌يابد و همچنين با افزايش الياف پلي‌پروپيلن تا دو درصد، نسبت تخلخل 14 درصد كاهش يافته كه اين كاهش تخلخل مي‌تواند منجر به كاهش نشست نمونه شود. نسبت Cα/Cc براي خاك مورد مطالعه در محدوده 0.005 تا 0.03 قرار مي گيرد كه تطابق خوبي با ساير تحقيقات دارد.