شناسايي محرك هاي اقتصادي در بافت‌هاي ناكارآمد بخش مركزي شهر زنجان

در دهه هاي اخير توجه به بافت‌هاي فرسوده و ناكارآمد شهري اهميت زيادي پيدا كرده است.  چراكه پديده فرسودگي بافت‌هاي شهري تأثير مستقيمي بر موضوعات فرهنگي، اقتصادي و اجتماعي شهرها دارد. در همين راستا، تحقيق حاضر در پي شناسايي عوامل اقتصادي مؤثر در امر بازآفريني است كه به عنوان محرك هاي اقتصادي بتوانند فرايند بازآفريني بافت هاي فرسوده را تسهيل بخشند. اين تحقيق، يك تحقيق كاربردي، مبتني بر مطالعات كتابخانه‌اي، مشاهده و برداشت ميداني بوده و به روش توصيفي- تحليلي تهيه‌شده است. محدوده مطالعاتي بافت فرسوده و ناكارآمد بخش مركزي شهر زنجان است كه با مساحت 492 هكتار موردتوجه مديران و مسئولين امر مرمت و بازآفريني شهري قرارگرفته است. در فرايند تحقيق، 5 معيار «ارزش اقتصادي»، «سرمايه‌گذاري»، «فعاليت‌هاي اقتصادي درون بافت»، «برند سازي» و «تأمين منابع مالي لازم» با 12 مؤلفه به‌عنوان معيارهاي اقتصادي مؤثر در تسهيل بازآفريني بافت فرسوده و ناكارآمد شناسايي شدند. اين معيارها ضمن تطبيق با شرايط محدوده موردمطالعه تحقيق، با استفاده از تكنيك دلفي فازي در دو مرحله موردبررسي قرار گرفتند كه درنهايت، 5 معيار و 10 مؤلفه از ميان 12 مؤلفه مذكور به‌عنوان معيارهاي اقتصادي مؤثر در تسهيل بازآفريني بافت فرسوده و ناكارآمد بخش مركزي شهر زنجان تعيين و تأييد گرديدند. نتايج رتبه بندي معيارها به روش تحليل سلسله‌مراتبي نشان مي دهد رتبه نخست مربوط به معيار تأمين منابع مالي، رتبه دوم: فعاليت‌هاي اقتصادي درون بافت، رتبه سوم: سرمايه‌گذاري در منطقه، رتبه چهارم: برند سازي در منطقه و رتبه پنجم: ارزش اقتصادي منطقه مي باشد. نتايج حاصل از اين پژوهش كه قابل‌تعميم به بافت‌هاي ناكارآمد حاشيه‌اي شهر زنجان و بافت هاي مشابه در شهرهاي اطراف نيز مي‌باشد، مي‌تواند گامي مهم در اجراي سياست‌هاي بازآفريني شهري و برنامه‌هاي تجديد حيات شهري باشد. اگرچه همه اين امور مستلزم برنامه‌ريزي دقيق، جامع و واقع‌گرايانه است.