ارزيابي كيفيت محصولات توليدي با ارائه رويكردي مبتني بر شبكه عصبي ـ فازي ANFIS (مورد مطالعه: شركت توليدي و صنعتي خزر پلاستيك)

مقدمه و اهداف: در حال حاضر، گسترش تضمين كيفيت دقيق و سريع براي ارائه محصولات توليدي با كيفيت بالا و ايمن ضروري است. كيفيت بيشتر بر مسائل درون سازماني تمركز دارد كه براي كنترل و بهبود فرآيند‌هاي داخلي به‌ كار مي‌رود و به‌ دنبال بهبود عملكرد به‌منظور رضايت مشتري و رقابت‌پذيري است. كيفيت حوزه‌اي است كه بر تلاش براي توسعه روش‌هاي خودكار تجزيه‌وتحليل داده‌ها با هدف نهايي بهبود مستمر كيفيت محصولات و فرآيند‌ها در صنعت، دولت و جامعه تأكيد دارد. سيستم ارزيابي عملكرد كيفيت به‌شدت به شناسايي و انتخاب عوامل حياتي موفقيت و همچنين شاخص‌هاي آن در چارچوب مديريت كيفيت وابسته است. براي رسيدن به اين هدف در صنعت توليد، مشكلاتي مانند بازده توليد پايين، دقت پايين و عدم‌ نوآوري در محصولات وجود دارد.روش‌ها: بر اين اساس، طرحي براي معرفي روش هوش مصنوعي به شركت‌هاي توليدي براي حل مشكلات ذكرشده و درنتيجه بهبود كيفيت محصولات و كارايي توليد پيشنهاد شده است. بدين منظور، شبكه‌اي مبتني بر يك سيستم استنتاج عصبي ـ فازي تطبيقي براي ارزيابي و بررسي دقت نتايج و مقايسه كارايي آن ارائه شده است. روش پيشنهادي در تقابل با محاسبات سخت قرار مي‌گيرد و موجب صرفه‌جويي در زمان و هزينه خواهد شد. در صنايع حجم داده‌ها افزايش ‌يافته است كه به ظهور مفاهيم جديدي مانند تجزيه‌و‌تحليل داده‌هاي بزرگ منجر ‌شده است و محدوديت‌ها و مزاياي راه‌حل‌هاي مبتني بر هوش مصنوعي مورد بحث قرار مي‌گيرد تا توجه خلاقانه به راه‌حل‌هاي جديد و جهت‌گيري‌هاي جديد در صنايع توليدي، تجاري و خدماتي براي بهبود كارايي فرآيند‌هاي خود، افزايش ارزش راه‌حل‌هاي خود و طراحي محصولات جديد براي يافتن مشاغل و بازار‌هاي جديد را برانگيزد. تقريباً تمام نقشه‌هاي راه بين‌المللي كه بر نوآوري و پژوهش متمركز شده‌اند، هوش مصنوعي را به‌عنوان محرك اساسي فناوري آينده در برمي‌گيرند. يكي از چالش ‌هاي روش‌هاي سنتي در مديريت كيفيت، مديريت داده‌هاي توليدي با ابعاد بالا و غيرخطي است. براي حل اين مشكلات، فرآيندي مبتني بر هوش مصنوعي براي بهبود كيفيت محصول و كارايي توليد در اين پژوهش توسعه داده ‌شده است. در اين پژوهش يك مدل استتنتاج عصبي ـ فازي تطبيقي كه هم زمان داراي مزاياي شبكه عصبي و استنتاج فازي است، براي ارزيابي و استخراج درجه كيفيت محصولات توليدي و براي استنباط اينكه چگونه مجموعه‌اي از پارامتر‌هاي توليد و كيفيت فرآيند يك سيستم توليد مرتبط هستند، پيشنهاد شده است.يافته‌ها: به‌منظور آموزش مدل پيشنهادي از داده‌هاي مربوط به فرايند كيفيت يك قطعه از خط توليد «شركت صنعتي خزر پلاستيك» استفاده شد و 550 داده مرتبط با فرايند كيفيت با تأكيد بر متغير‌هايي تأثيرگذار شامل«معيار ظاهري، قطر خارجي چرخ‌دنده بزرگ، ضخامت چرخ‌دنده، طول شافت فلزي، ارتفاع شافت فلزي، قطر خارجي شافت فلزي» به‌عنوان متغير ورودي و كيفيت نهايي به‌عنوان متغير خروجي در نظر گرفته‌ شد. درنهايت دقت نتايج و كارايي مدل استتنتاج عصبي ـ فازي تطبيقي پيشنهادي با استفاده از شاخص‌هاي آماري ضريب همبستگي و جذر ميانگين مربعات خطا مورد‌ارزيابي قرار گرفت.نتيجه‌گيري: با توجه به نتايج، داده‌هاي مورداستفاده براي ارزيابي كيفيت قطعه توليدي در روش نرو فازي تطبيقي ـ پيشنهادي با ضريب همبستگي 95/0 و ميانگين مربعات خطا 42869/0 تطابق خوبي بين كيفيت خروجي مدل و مقادير واقعي ارائه داد.