اثر هنجارهاي شخصي و اجتماعي بر به‌كارگيري رفتارهاي محيط‌‏زيست‏گرايانه: مطالعه موردي كشاورزان شهرستان باوي

هدف اصلي اين پژوهش بررسي اثر هنجارهاي شخصي و اجتماعي بر به‌كارگيري رفتارهاي محيط‌ ‏زيست‏ گرايانه مي باشد. جامعه آماري اين تحقيق شامل تمام كشاورزان شهرستان باوي (استان خوزستان) بود. حجم نمونه با استفاده از جدول كرجسي و مورگان به تعداد 390 نفر و روش نمونه‏ گيري چندمرحله ‏اي با انتساب متناسب براي مطالعه انتخاب شدند. ابزار جمع‏ آوري داده ها پرسشنامه ‏اي بود كه روايي صوري و محتوايي آن بر اساس نظر اعضاي هيئت‌علمي دانشگاه علوم كشاورزي و منابع طبيعي خوزستان و پايايي آن از طريق آلفاي كرونباخ تأييد گرديد. همچنين، از شاخص ميانگين واريانس استخراج‌شده (AVE) براي تعيين روايي همگرا و شاخص پايايي تركيبي (CR) براي تعيين پايايي مدل استفاده شد. نتايج حاصل از اولويت‏ بندي رفتارهاي محيط‌ ‏زيست‏ گرايانه در ميان كشاورزان نشان داد كه دو رفتار «استفاده از شخم حداقل به‌منظور كاهش فرسايش خاك» و «استفاده از كودهاي آلي و دامي در مزرعه» به ترتيب از اولويت بالاتري در ميان كشاورزان برخوردار بودند. علاوه بر اين نتايج مد ل سازي معادلات ساختاري نشان داد كه هنجارهاي دستوري، شخصي و توصيفي اثر قابل‌توجهي بر قصد و رفتار كشاورزان نسبت به به‌كارگيري رفتارهاي محيط‌ ‏زيست ‏گرايانه در محيط زيست دارند كه در نهايت توانستند 63/1 درصد از واريانس متغير وابسته تحقيق (رفتار محيط‌ ‏زيست ‏گرايانه) را تبيين نمايند. يافته‏ هاي اين پژوهش ضمن افزودن دانش جديد به حوزه اين پژوهش، مي ‏تواند در برنامه‏ ريزي و سياست ‏گذاري براي كاهش مشكلات محيط زيستي ناشي از بخش كشاورزي مفيد واقع شود.