استفاده از رويكرد تركيبي و داده‎هاي سنجش‌ازدور در مدل‎سازي مكاني تغييرات آينده پوشش سرزمين

تالاب‎ها براي بقاي انسان حياتي هستند و %40.6 از ارزش كل خدمات اكوسيستم جهاني را تشكيل مي‎دهند. پژوهش حاضر تحليل تغييرات پوشش سرزمين تالاب شور گلپايگان را از سال 1988 تا 2018 تحليل و سپس مدل‎سازي با رويكرد تركيبي شبكه عصبي مصنوعي، زنجيره ماركف و بهينه‎سازي چندمنظوره براي سال 2030 و 2040 جهت دستيابي به پايداري محيط انجام شد. جهت دستيابي به بالاترين صحت در مدل‎سازي پتانسيل انتقال از چهار سناريو با دوره واسنجي و زيرمدل‎هاي مختلف استفاده شد. از شاخص FOM نيز جهت ارزيابي صحت سناريوهاي مختلف با استفاده از رويكرد روي‌هم گذاري سه نقشه پوشش سرزمين سال‎هاي 2008، 2018 واقعيت زميني و 2018 حاصل از مدل‏سازي استفاده شد. متغيرهاي مؤثر در توصيف تغييرات رخ‌داده در منطقه نيز با استفاده از ضريب كرامر انتخاب شدند. بالاترين صحت در سناريوي با دوره واسنجي 1998-1988 و 9 زيرمدل مورداستفاده در مدل‎سازي تغييرات سال 2018 مشاهده شد. متغيرهاي شاهد احتمال تغيير و فاصله از اراضي كشاورزي بالاترين تأثير را در تغييرات منطقه موردمطالعه نشان دادند. مناطق مسكوني و اراضي كشاورزي در سال 2030 به ترتيب %0.6 و %1.8 و در سال 2040 نيز به ترتيب %1 و %2.2 نسبت به سال 2018 افزايش نشان دادند. ميزان كاهش در مراتع متراكم نيز در سال‎هاي 2030 و 2040 نسبت به 2018 به ترتيب %13.1 و %18.6 به دست آمد. پهنه‎هاي آبي در سال 2030 و 2040 نسبت به سال 2018 افزايش %0.18 و %0.27 را به علت تبديل اراضي كشاورزي و مراتع به درياچه پشت سدهاي گلپايگان و كوچري نشان دادند. افزايش برداشت آب از چاه‎هاي غيرمجاز، كاهش جريان آب ورودي به تالاب و افزايش برداشت از سنگ معدن تزييني سبب مشكلات جدي براي تالاب شور گلپايگان شده كه نياز است برنامه‎ريزان سرزمين راهكارهاي جبراني را جهت احيا، تأمين حقابه و پايداري اكولوژيكي تالاب ارائه كنند.