مقايسهٔ استحكام رواني، انعطاف‌پذيري شناختي و سلامت رواني در مادران كودكان استثنايي با استرس والدگري بالا و پايين

زمينه و هدف: امروزه مسائل و مشكلاتي به‌واسطهٔ معلوليت‌هاي كودكان استثنايي براي مادران آن‌ها به‌وجود مي‌آيد و آنان را به‌طور جدي درمعرض انواع تنش‌ها و آسيب‌هاي رواني قرار مي‌دهد. اين پژوهش با هدف مقايسهٔ استحكام رواني، انعطاف‌پذيري شناختي و سلامت رواني در مادران كودكان استثنايي با استرس والدگري بالا و پايين انجام شد. روش‌بررسي: پژوهش حاضر، از نوع علّي‌مقايسه‌اي شامل دو گروه مادران كودكان استثنايي داراي استرس والدگري بالا و پايين بود. جامعۀ آماري را تمامي مادران داراي كودكان استثنايي شهر اهواز در سال ۱۳۹۷ تشكيل دادند. از ميان همهٔ مادران باتوجه به تعداد متغيرها درمجموع براي نمونه‌اي به حجم دويست نفر با استفاده از روش نمونه‌گيري دردسترس بررسي صورت گرفت. در ادامه بعد از حذف پرسشنامه‌هاي ناقص و مخدوش، تعداد ۱۸۰ پرسشنامهٔ باقيمانده (نود نفر در گروه استرس والدگري بالا و نود نفر در گروه استرس والدگري پايين)، تجزيه‌و‌تحليل شد. به‌منظور گردآوري داده‌ها، پرسشنامهٔ استحكام رواني (ايرل و سيول، ۲۰۰۲)، شاخص استرس والدگري (آبيدين، ۱۹۹۰)، پرسشنامهٔ سلامت روان (دراگوتيس، ليپمن و كوي، ۱۹۷۷) و پرسشنامهٔ انعطاف‌پذيري شناختي (دنيس و وندروال، ۲۰۱۰) به‌كار رفت. داده‌ها با استفاده از نسخهٔ ۲۴ نرم‌افزار SPSS و با آناليز واريانس چندمتغيري در سطح معناداري ۰٫۰۵ تحليل شدند. يافته‌ها: طبق يافته‌ها بين دو گروه مادران با استرس والدگري بالا و پايين به‌لحاظ متغير‌هاي استحكام رواني (۰٫۰۱ p)، انعطاف‌پذيري شناختي (۰٫۰۱ p) و سلامت رواني (۰٫۰۱ p) تفاوت معنا‌داري وجود داشت. نتيجه‌گيري: مادران داراي استرس والدگري پايين درمقايسه با مادران داراي استرس والدگري بالا، از سطوح بيشتر استحكام رواني، انعطاف‌پذيري شناختي و سلامت رواني برخوردار هستند؛ بنابراين، باتوجه به نقش متغيرهاي پژوهش در كيفيت والدگري مادران كودكان استثنايي، درمانگران و مشاوران حوزهٔ استثنايي مي‌توانند تمركز بر مؤلفه‌هاي رواني مذكور را به‌منظور بهبود وضعيت خانواده‌هاي داراي كودك استثنايي به‌كار گيرند.