بازتاب ايران پيش از اسلام در نمايشنامه جنگ مشرق و مغرب يا داريوش سوم (كدمانس) اثر يقيكيان با توجه به رويكرد تاريخگرايانه ابتداي دوران پهلوي

از اواسط دوران قاجار تاريخ ايران باستان مورد توجه هنرمندان و تحصيل‌كردگان قرار گرفت و در اواخر اين دوران، با فروكش كردن احساسات مشروطه گرايانه و ضعف حكومت مركزي، اين توجه تشديد شد. بعد از قدرت گرفتن رضاشاه و افزايش كاوشگري باستان شناسي در نقاط مختلف ايران، برخي از هنرمندان آن دوران راه حل مشكلات جامعه ايران را در رجوع به گذشته درخشان ايران يافتند. مساله اين پژوهش يافتن تفاوت‌ها بين گفتمان رايج و عملكرد هنرمندان است، اينكه آيا لزوما نوشتن متوني با مضمون تاريخ‌گرايي دليلي بر تاييد گفتمان مورد تاييد حكومت وقت هست يا خير. يكي از اين هنرمندان، گريگور يقيكيان بود كه با نوشتن دو نمايشنامه تاريخي سعي در باز سازي ايران باستان داشت. اين پژوهش قصد دارد تا با معرفي يقيكيان، به چرايي اهميت تاريخ ايران باستان در آن دوران بپردازد و با تحليل نمايشنامه جنگ مشرق و مغرب، چگونگي بازتاب ايران پيش از اسلام در دوران پهلوي اول را، بر اساس رويكرد تحليل گفتمان انتقادي فركلاف، بررسي كند. با استفاده از تحليل گفتمان‌هاي رايج در دوران ابتدايي حكومت رضا شاه آشكار مي‌شود كه هر هنرمندي كه در آن دوران دست به بازسازي ايران باستان زده باشد لزوما در حال بازتوليد گفتمان حكومت وقت نيست، اما سازوكار گفتماني را بازتوليد مي‌كند.