تحليل جامعه شناختي رونق علوم اسلامي در قم معاصر

علوم اسلامي، حديث، تفسير، فقه و كلام در دوره معاصر رونقى دوباره يافته‌اند. تبيين علل و زمينه‌هاى اين رونق، مسئله اين پژوهش است كه با نظريه روش‌شناسى بنيادين و روش تحليلى مورد تبيين قرار گرفته است. احياى حكمت صدرايي، توسعه علوم تجربي، ظهور رقباى علمي، حضور فلسفه‌ها و علوم غربى و از همه مهم‌تر باور به عدم كفايت آثار موجود، ازجمله عوامل معرفتى اين امر به‌شمار مي‌روند. توجه به نيازهاى روز، اتخاذ رويكردهاى جهانى و تقريبي، تأسيس مراكز علمي، تدوين آثار علمى و تلاش براى گسترش تعاملات علمي، در زمره عوامل فردى قرار دارند. درخصوص زمينه‌هاى سياسى ـ اجتماعى نيز مي‌توان به ظهور استعمار، حكومت‌هاى استبدادي، مواجهه با غرب، انقلاب اسلامي، تحول در نظام آموزشى و تقسيم كار علمى اشاره كرد. عوامل معرفتى با ايفاى نقش علّي، و عوامل فردى و عوامل اجتماعى ـ سياسى با ايفاى نقش اعدادي، رونق علوم يادشده را در قم معاصر به‌دنبال داشته‌اند.