مادري دلسوزانه؛ تجربه زيسته زنان سرپرست خانوار از مادري

اهداف: هدف پژوهش حاضر درك و فهم تجربه زيسته مادري زنان سرپرست خانوار است. روش مطالعه: اين مطالعه به صورت كيفي و روش پديدارشناسي بر روي 15 نفر از زنان سرپرست خانوار تحت پوشش اداره بهزيستي شهر مرند كه تجربه مادري داشته‌اند، در سال 1401 طي بازه زماني 3 ماهه با روش نمونه‌گيري هدفمند و با تكنيك مصاحبه عميق و نيمه‌ساختاريافته انجام گرفت. داده‌ها براساس روش كولايزي تحليل گرديد. يافته‌ها: تجربه زيسته مادران سرپرست خانوار تحت پنج مقوله اصلي «مادري نگران»، «فداكاري مادرانه»، «هويت‌يابي از نقش‌هاي متكثر و متعارض»، «فشار مالي مضاعف»، «سازگاري نابهنجار» و سيزده مقوله فرعي «احساس نگراني از آينده فرزند»، «عدم تحمل ناراحتي فرزند»، «ابراز پشيماني از مادر شدن»، «فداكاري و از خودگذشتگي»، «تحمل سختي به خاطر بودن با فرزند»، «عدم تمايل به ازدواج مجدد به خاطر فرزند»، «نقش پدري و سرپرستي، مادري»، «ناتواني در برآورده كردن نيازها»، «بدرفتاري و تنبيه فرزند»، «انگ و طمع‌ورزي جنسي»، «طرد از سوي فاميل و آشنايان»، «پنهان‌سازي هويت» دسته‌بندي شدند. نتيجه‌گيري: تجربه مادري زنان سرپرست خانوار با چالش‌هاي متعدد و متناقضي در زيست فردي، خانوادگي و اجتماعي همراه است. آن‌ها بعد از پذيرش نقش سرپرستي خانوار وظايف مادري و پدري را توأم انجام مي‌دهند كه فراتر و سخت‌تر از وظايف مادرانگي صرف است. با وجود اينكه در ايفاي نقش خود به خاطر فرزندشان دلسوزانه و فداكارانه تلاش مي‌كنند، اما به دليل فشارهاي اقتصادي، اجتماعي، فرهنگي و تعدد وظايف دشواري‌هاي منحصربه فردي را تجربه مي‌كنند. اتخاذ تدابير و سياست‌گذاري‌هايي مناسب چه در زمينه اقتصادي و چه اجتماعي ـ فرهنگي و رواني از سوي سياست‌گذاران و نهادهاي حمايتي براي توانمندسازي و شرايط متفاوت آن‌ها توصيه مي‌شود تا مادران سرپرست خانوار بتوانند با دغدغه‌هاي كمتري نقش مادري خود را ايفاي كنند.