نشانه‌شناسي نمادهاي مذهبي در فلزكاري دوره صفوي با تأكيد بر نقوش هندسي و خيالي

«نشانه‌شناسي» به ‌طور ساده علمي است كه به بررسي نشانه‌ها، از جمله شناخت نمادهاي مذهبي مي‌پردازد. ازآن رو كه در دوره صفويه فلزكاري از اهميت زيادي برخوردار و داراي ارزش‌ فرهنگي، هنري و مذهبي در ابعاد مادي و معنوي بود، پژوهش حاضر با هدف بررسي نشانه‌شناسي نمادهاي مذهبي در فلزكاري دوره صفوي، به اين سؤال پاسخ داده كه كدام نمادهاي مذهبي در نقوش (هندسي و خيالي) در فلزكاري صفوي كاربرد داشته‌اند؟ روش پژوهش «توصيفي - تحيلي» بوده و جمع‌آوري اطلاعات با استفاده از منابع اسنادي، مشاهده و مصاحبه صورت گرفته است. نتايج پژوهش حاكي از آن است كه مهم‌ترين نمادها در نقوش (هندسي و خيالي) نمادهاي شمسه، اژدها، سيمرغ، كتيبه‌هاي نمادين و كلاه قزلباش بوده است. بسياري از نمادها معاني قبلي خود را از دست داده و دربر گيرنده مطالبي با مضامين دعايي، مدحي، ادبي يا قرآني هستند و يكي از مشتركات آنها شعار شيعه و نام بردن از اسامي مبارك امامان معصوم (ع) يا آيات قرآني است. بنابراين آثار مذكور وظيفه‌اي غير از رساندن اصل پيام به مخاطب به عهده داشته‌اند و آن انتقال پيام مذهبي و مذهبي ساختن ظاهر و روح آثار است.