ارزيابي آسيب‌پذيري سيلاب (مطالعه موردي: رودخانه چشمه ‌كيله تنكابن)

امروزه رشد سريع جمعيت و توسعه پيوسته محيط‌هاي شهري، تأثيرات نامطلوبي بر هيدرولوژي حوضه هاي آبريز گذاشته و در بستر زمان سبب تشديد سيلاب، افزايش آلودگي در قسمت‌هاي پاياب، كاهش جريان‌هاي پايه و كاهش تغذيه آب‌هاي زيرزميني مي شود. شاخه اصلي رودخانه چشمه‌كيله از مركز شهر تنكابن عبور مي‌كند كه اين امر تهديدات مخاطره‌آميز را دو چندان مي‌كند. در سال‌هاي اخير وقوع سيل، خسارات مالي و جاني در اين منطقه بر جاي گذاشته است. اين مسئله نشان مي‌دهد كه عدم توجه به آسيب‌پذيري شهر تنكابن نسبت به سيلاب‌هاي گذشته، سبب تكرار هزينه‌ها و خسارات در بازه‌هاي زماني كوتاه‌مدت شده است. بنابراين، كنترل، هدايت و مديريت سيلاب‌ها براي كاهش خسارت امري اجتناب ناپذير است. هدف اين مطالعه، ارزيابي آسيب‌پذيري سيلاب در شهر تنكابن بوده است. براي ارزيابي آسيب‌پذيري سيلاب، بر اساس مطالعه پيشينه تحقيقاتي، اطلاعات مربوط به شاخص‌هاي نسبت جواني، نسبت سالخوردگي، نسبت جنسي، كاربري اراضي، تراكم جمعيت و كيفيت سازه و مصالح تهيه شد. در گام بعدي هر يك از شاخص‌ها با استفاده از مدل ويكور وزن‌دهي شد و نقشه نهايي آسيب‌پذيري سيلاب از طريق نرم افزار ArcGIS تهيه شد. بر اساس يافته ها، بيشترين مساحت پهنه‌هاي آسيب پذيري ناشي از سيلاب در سطح بسيار زياد و كمترين مساحت پهنه‌هاي آسيب‌پذيري در سطح بسيار كم واقع شده است. به طور كلي، نتايج نشان مي دهد كه در كناره هاي چپ در حواشي غربي و شمال غربي محدوده مورد مطالعه به دليل تراكم بالاي جمعيت و تراكم بافت مسكوني، سطوح نفوذپذيري خاك كم شده و حجم روانآب افزايش يافته است. بنابراين در اين محدوده‌ها پتانسيل آسيب‌پذيري در برابر خطر سيلاب نسبت به ساير نواحي بيشتر است.