اصلاح اثرات ابرناكي بر محصول پوشش برف روزانه سنجنده موديس (مطالعه موردي: شمال غرب ايران)

با توجه به دشواري تهيه داده‌هاي برف‌سنجي به‌صورت ميداني، سنجش از دور به‌عنوان يك راه‌حل سريع و مقرون به صرفه در تهيه اين داده‌ها و ارائه آن‌ها به مدل‌هاي اقليمي شناخته شده‌است. يكي از مشكلات استفاده از داده‌هاي ماهواره‌اي در برف‌سنجي، وجود ابر در اين تصاوير است كه موجب گسستگي زماني-مكاني داده‌ها، و در نتيجه كاهش كارايي آن‌ها مي‌شود. هدف از اين تحقيق، ارائه چارچوب مناسبي براي حذف اثر ابر در تصاوير ماهواره‌اي و توليد داده‌هاي برف‌سنجي ماهواره‌اي بدون مزاحمت ابر است. بدين‌منظور با كمك داده‌هاي زميني عمق برف، متوسط دما و بارش روزانه در ايستگاه‌هاي زميني برف‌سنجي در حوضه آبريز درياچه اروميه و بخش غربي حوضه درياي مازندران، تصاوير روزانه MOD10A1 سنجنده موديس در دو مرحله به‌صورت زماني-مكاني مورد پردازش قرار گرفتند. نتايج مدل رگرسيون خطي چند متغيره نشان داد كه مقادير شاخص تفاضلي نرمال شده برف (NDSI) با داده‌هاي زميني ايستگاه‌هاي برف‌سنجي موجود همبستگي بالا (0.047=RMSE و 0.85=r) دارد. بر همين اساس مناطق پوشيده شده با ابر در تصاوير موديس با مقادير حاصل از مدل جايگزين شدند. در مرحله دوم، با كمك روش‌هاي زمين آماري و با لحاظ كردن موقعيت مكاني هر پيكسل، مقادير جديد NDSI محاسبه شد. با بررسي رابطه بين NDSI و ميزان بارش تجمعي برف در بازه زماني دي تا اسفند ماه سال 1397، مشخص شد كه جايگزيني تصاوير ماهواره‌اي اوليه با تصاوير تصحيح شده موجب افزايش ضريب تببين (R^2) از 0.63 به 0.81 شده است. اين امر نشان‌دهنده بهبود دقت در برف‌سنجي ماهواره‌اي با استفاده از روش حاضر است.