مقايسه اثربخشي معنادرماني و درمان مبتني بر پذيرش و تعهد بر احساس تنهايي سالمندان

زمينه: سالمندي به عنوان پديده طبيعي تحول، داراي جنبه‌هاي مثبت و منفي است و تغييرات جديدي در وضعيت اجتماعي و رواني فرد ايجاد مي‌كند. بنابراين مداخلات روانشناختي مي‌تواند كمك شاياني به آسيب‌هاي فردي، اجتماعي و اقتصادي در سالمندان كند. در همين راستا شناسايي مداخلات كارآمدتر ضروري به نظر مي‌رسد. هدف: پژوهش حاضر با هدف مقايسه اثربخشي معنادرماني و درمان مبتني بر پذيرش و تعهد بر احساس تنهايي سالمندان انجام شد. روش: طرح پژوهش، نيمه‌آزمايشي با طرح پيش آزمون – پس آزمون و گروه گواه بود. جامعه آماري شامل تمامي سالمندان شهر تهران در سال 1400 بود كه 45 نفر از ميان سالمندان به شيوه در دسترس انتخاب و به صورت تصادفي در 2 گروه آزمايش و يك گروه گواه گمارش شدند. براي جمع‌آوري داده‌ها از مقياس احساس تنهايي (دي‌توماسو و همكاران، 2004) استفاده شد. در پژوهش حاضر از روش‌هاي مداخله معنادرماني (فرانكل، 1963) و روش درمان مبتني بر پذيرش و تعهد (هيز، 2004) استفاده شد و درحالي‌كه گروه گواه هيچ مداخله‌اي دريافت نكردند. در نهايت داده‌هاي جمع‌آوري شده با استفاده از روش تحليل كوواريانس تك‌ و چندمتغيري تجزيه‌وتحليل شدند. يافته ها: نتايج نشان داد كه بين گروه هاي معنادرماني، درمان مبتني بر پذيرش و تعهد و گواه از لحاظ احساس تنهايي در مرحله پس آزمون با تعديل نمرات پيش آزمون تفاوت معناداري وجود دارد (0.05 P) و دو گروه مداخله نسبت به گروه گواه، بر متغير احساس تنهايي و مؤلفه‌هاي آن تأثيرگذار بوده‌اند اما اثربخشي دو گروه مداخله با هم تفاوت معناداري نداشت (0.05 P). نتيجه‌گيري: درمان مبتني بر پذيرش و تعهد و معنادرماني با وجود استفاده از تكنيك‌هاي منحصربه‌فرد خاستگاه و ويژگي‌هاي مشنرك كارآمد و كاربردي دارند كه احساس تنهايي را در سالمندان به يك اندازه كاهش مي‌دهند.