بررسي توزيع مكاني زماني و عوامل موثر در شيوع بيماري كرونا (ويروس كوويد-19) در استان خراسان جنوبي

بيماري كروناويروس (COVID-19) ناشي از ويروس SARS-CoV-2 است، كه به دليل سرعت بالا شيوع، نگراني جهاني را در زمينه سلامتي برانگيخته است. در طول مبارزه با اپيدمي اين بيماري ، GIS و اطلاعات جغرافيايي بيماران نقش مهمي در شناسايي انتقال مكاني اين بيماري همه‌گير براي كنترل، پيشگيري همچنين تصميم بر چگونگي تخصيص مكاني منابع دارويي و غيره ايفا كرده اند. هدف از اين پژوهش بررسي توزيع مكاني زماني و عوامل موثر در شيوع بيماري كرونا (ويروس كوويد-19) در استان خراسان جنوبي با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافيايي مي‌باشد. اين مطالعه توصيفي تحليلي از نوع مقطعي بود كه براي بررسي ارتباط12 متغير توصيفي به عنوان متغير شامل ارتفاع، ميانگين بارندگي، ميانگين دما، جمعيت، مساحت، نرخ باسوادي، ميزان بيمه شده، نرخ بيكاري، تراكم جمعيت، تعداد 65 سال و بيش تر، تعداد بيمارستان ها و تعداد خانه هاي بهداشت؛ با متغير وابسته كه نرخ ابتلا به كوييد- 19 در مرز مطالعه مي باشد، از رگرسيون هاي وزني جغرافيايي و رگرسيون حداقل مربعات معمولي استفاده شد. به اين منظور از آزمون خود همبستگي فضايي موران استفاده شد. نتايج پژوهش نشان داد پنج متغيير داراي ارتباط معني دار با توزيع كوييد 19 در استان بود. سه متغير تراكم جمعيت، افراد بالاي 65 سال و تعداد بيمارستان تاثير گذاري بيشتري نسبت به ساير متغير ها داشتند. باتوجه به نتايج بدست آمده اين سيستم در مديريت كنترل اپيدمي كوويد19 كاربرد داشته و ميتوان در بيماري هاي همه گير استفاده نمود.