شماره ركورد
1383695
عنوان مقاله
ريشهها و گونهها در پيكرههاي انساني قرون 5 تا 7 ه.ق ايران
پديد آورندگان
اسدي ، مهيار دانشگاه تهران، دانشكدگان هنرهاي زيبا - دانشكده هنرهاي تجسمي , جواني ، اصغر دانشگاه تهران، دانشكدگان هنرهاي زيبا - دانشكده هنرهاي تجسمي , بلخاري ، حسن دانشگاه تهران، دانشكدگان هنرهاي زيبا - دانشكده هنرهاي تجسمي
از صفحه
127
تا صفحه
143
كليدواژه
پيكرههاي انساني , هنر سلجوقي , پيكرههاي سلجوقي , پيكرههاي سفالين , پيكرههاي سنگي , پيكرههاي گچي
چكيده فارسي
از ميان آثار سفالين عصر سلجوقي ميتوان به پيكرههاي انساني با كاركردها و حالتهاي مختلف اشاره نمود. علاوه بر نمونههاي سفالين، پيكرههاي گچي بسياري نيز در ابعاد متنوع و بعضاً بزرگ بهعنوان نقشبرجستههاي بيشبرجسته از مناطق مختلف ازجمله ري بهدستآمده كه از نظر ميزان برجستگي ميتوان آنها را مجسمههايي خطاب كرد كه از يك سو به ديوار چسبيدهاند. اين پيكرهها كه تنها از برخي از آنها در كتب نام برده شده و بيشتر آنها در موزههاي سراسر جهان جاي گرفتهاند، كمتر موردمطالعه واقع شده و متأسفانه غير ايرانيان بيشتر از پژوهشگران داخلي در مورد اين آثار هنر ايران قلم زدهاند. مقاله حاضر با هدف شناخت ريشهها و گونههاي اين پيكرههاي انساني قصد دارد تا ضمن معرفي اين پيكرهها، دستهبندي مشخصي نيز براي شناخت آن ارائه كند. سؤال تحقيق بدين قرار است كه پيكرههاي انساني عصر سلجوقي از نظر كاربرد، موضوع و مواد متشكله به چند گروه قابلتقسيم است و منشأ شكلگيري آنها كدام است؟ تحقيق حاضر در زمره تحقيقات كيفي قرار ميگيرد كه با روشي توصيفي-تحليلي و گردآوري اطلاعات به شيوه ميداني (مشاهده) و استفاده از منابع كتابخانهاي و تارنماهاي معتبر به انجام رسيده است. جامعه آماري تحقيق حاضر متشكل از پيكرههاي انساني عصر سلجوقي است كه متأسفانه عدد دقيق آن مشخص نيست و نمونههاي موردمطالعه در اين مقاله شامل 25 عدد بوده كه به شيوه در دسترس گزينش شده است. نتيجتاً دستهبندي هفتگانهاي شامل مردان سوار بر اسب، مردان نشسته، مردان ايستاده، مادر و نوزادها، نوازندگان، زنان درباري و سرديس زنان و مردان پيشنهاد شد. دستههاي مذكور از نظر كاربرد شامل پيكرههاي مستقل، ظروف پيكرهگون و پيكرههاي وابسته به معماري هستند كه به واسطهي سفال لعابدار، سنگ و گچ نقاشيشده تجسّم يافتهاند. ريشههاي شرقي (تركستان شرقي) و ايراني (پارتي و ساساني) در نوع ساخت پيكرههاي گچي و چهرهپردازي ظروف سفالين پيكرهگون مشهود است.
عنوان نشريه
نگره
عنوان نشريه
نگره
لينک به اين مدرک