بررسي بلاغي طيبات سعدي با تكيه بر موسيقي بيروني و كناري

زمينه و هدف: عنصر موسيقيايي يكي از عوامل مهم زيبايي در شعر كلاسيك است. موسيقي كناري و بيروني از اركان مهم عناصر موسيقيايي است و شاعر با مهارت خود و استفاده به موقع از اين دو عنصر ميتواند به زيبايي شعر خود كمك كند. موسيقي بيروني و كناري به ترتيب در وزن ، قافيه و رديف بروز و ظهور پيدا ميكند. روش تحقيق: در اين پژوهش با استفاده از روش گردآوري اطلاعات (كتابخانه اي) شواهد ، نمونه هاي مناسب و مرتبط با عناصر موسيقيايي جمع آوري شد و بر اساس روش توصيفي- تحليلي مورد واكاوي و تحليل قرار گرفت. لازم به يادآوري است كه نسخه اي كه اساس اين پژوهش قرار گرفته نسخه، غزليات سعدي به تصحيح محمد علي فروغي منتشر شده به سال 1374 است. يافته ها: شعر سعدي از لحاظ سادگي و داشتن ويژگيهاي موسيقيايي زبانزد اهل ادب است. او از بحور پركاربرد و رايجي چون رمل، مجتث و مضارع استفاده كرده است. سعدي همينطور از اوزان جويباري كه نسبت به اوزان خيزابي طنين آرام و ملايمي دارد با بسامد بالايي بهره گرفته است. در بررسي موسيقي كناري نيز او بيشتر متمايل به سرودن اشعار بي رديف است و در غزليات مردف او رديفهاي فعلي بسامد بالاتري دارد. انواع عيوب قافيه در اشعار مقفي او نيز قابل توجه است. نتيجه گيري: شعر سعدي را به علت بهره گيري بجا و مناسب از عناصر موسيقيايي ميتوان در رديف اشعار متوازن طبقه بندي كرد.