عوامل زمينه‌ساز و موقعيت‌هاي بروز تضاد منافع و معماهاي اخلاقي حسابرسان مستقل

تضاد منافع و معماهاي اخلاقي ناشي از آن، نقش تعيين‌كننده‌اي در رفتارهاي غيراخلاقي حسابرسان مستقل ايفا مي‌كنند. هدف اصلي اين پژوهش، شناسايي موقعيت‌هاي بروز تضاد منافع و معماهاي اخلاقي براي حسابرسان مستقل، عوامل زمينه‌ساز اين موقعيت‌ها و نيز روابط بين آنها است. نتايج اين پژوهش از اين جهت اهميت دارند كه براي يافتن راهكارهايي براي كنترل تضاد منافع حسابرسان مستقل و ارتقاي جايگاه اخلاق در حرفه حسابرسي، بسيار حياتي هستند. در انجام اين پژوهش، از رويكرد اكتشافي روش پژوهشي آميخته (كيفي-كمي) استفاده شده است. جامعه آماري در مرحله كيفي، خبرگان حوزه حسابرسي مستقل مي‌باشد كه بر اساس نمونه‌گيري نظري و پس از انجام 14 مصاحبه نيمه‎ساختاريافته، اشباع نظري حاصل گرديد. براي تجزيه و تحليل داده‌ها در اين مرحله، از روش تحليل محتوي كيفي استفاده شد. در مرحله كمي، پرسش‌نامه‌اي بر اساس نتايج مرحله كيفي، طراحي و پس از استاندارد كردن آن از نظر محتوا و شكل، توسط يك نمونه تصادفي، شامل 153 نفر از اعضاي جامعه آماري كه حسابداران رسمي شاغل شريك و شاغل در استخدام مؤسسات حسابرسي مي‌باشد، تكميل گرديد. در اين مرحله، براي تجزيه و تحليل داده‌ها، از روش مدل‌سازي معادلات ساختاري استفاده شد. يافته‌ها نشان داد كه تنگنا‌هاي درآمدي مؤسسه حسابرسي، عدم صلاحيت حرفه‎اي و عدم صلاحيت اخلاقي حسابرسان مستقل باعث مي‌شود كه حسابرسان مستقل هنگام اختلاف نظر با صاحبكار كه بيم از دست دادن آن وجود دارد، هنگام مواجهه با فرصت‌هاي كاري نامناسب، هنگام اجراي فرآيند رسيدگي و هنگام مواجهه با چالش‌هاي انجام وظايف، درگير تضاد منافع و مسائل اخلاقي ناشي از آن شوند.