كارايي رديابي صندوق ‎هاي قابل معامله طلا در بورس تهران: تحليل خطاي رديابي و مدل بتاي دوگانه

هدف: صندوق‌هاي قابل معامله طلا در بازار سرمايه تهران ابزار نويني هستند كه براي سرمايه‌گذاران امكان سرمايه‌گذاري طلا را بدون خريد فيزيكي آن مي‌دهند كه با پيدايش آن گزينه مطمئني با بازدهي نزديك به طلا براي سرمايه‌گذاري ايجاد مي‌‎شود.روش‌شناسي پژوهش: پژوهش حاضر با بررسي 7 صندوق طلا به تحليل كارايي آن‌ها از منظر خطاي رديابي و مدل بتاي دوگانه تحت دو رژيم بازار صعودي و نزولي پرداخته است. داده‌هاي صندوق‌ها براي دوره زماني 1395 الي 1402 با فراواني روزانه استخراج و با مدل رگرسيون تك متغيره و چندمتغيره تحليل شده است.يافته‌ها: نتايج به‌دست آمده از تحليل رگرسيون نشان مي‌‎دهد كه كارايي رديابي در دو رژيم بازار متفاوت است، درحالي‌كه در رژيم بازار صعودي كمتر است. اين وضعيت نشان مي‌دهد كه قيمت‎‌گذاري ETFs طلا در رژيم بازار صعودي پوياتر است. همچنين نتايج نشان داد كه ضرايب آلفاي  ETFs در برخي از صندوق‌‎ها در بازار نزولي منفي و معنادار نيستند كه بيانگر عملكرد پايين اين تحت شرايط نزولي بازار است و همچنين آلفا در صندوق‎‌هايي كه در رژيم بازار صعودي است بيانگر عملكرد مناسب اين صندوق در بازار صعودي است. ضرايب بتاي  ETFs طلا در بازار نزولي فقط در دو صندوق زرفام و مثقال و در بازار صعودي در تمامي صندوق‌ها به‌طور معناداري متفاوت از ضريب بتاي شاخص الگو است كه بيانگر آن است كه بازدهي صندوق‎‌ها متاثر از شاخص الگو نيست. همچنين با بررسي دو رژيم صعودي و نزولي بازار، نتايج به‌دست ‌آمده از مدل رگرسيون نشان مي‌دهد كه كارايي رديابي در دو رژيم بازار ازلحاظ تاثيرگذاري در بيشتر صندوق‌‎ها متفاوت است، چنانچه خطاي رديابي در صندوق‎‌هاي طلا تحت تاثير عواملي هم چون حجم معاملات (نقدشوندگي)، نوسانات روزانه (نويزي) و قدر مطلق انحراف قيمت (آربيتراژ) قرار دارد.اصالت/ارزش افزوده علمي: برخلاف صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري مشترك كه بر اساس معيارهاي ريسك و بازده مورد ارزيابي قرار مي‌گيرند، يك سرمايه‌گذار بايد با در‌نظر گرفتن اينكه صندوق تا چه حدي مي‌تواند شاخص الگو خود را دنبال كند، اقدام به انتخاب و گزينش سرمايه‌گذاري نمايد.