آموزه هاي اخلاقي منظومۀ تا رهايي حميد مصدق با توجه به نظريۀ كنش هاي رفتاري جان سرل

زمينه: حميد مصدق از جمله شاعران شاخص معاصر، در منظومۀ «تا رهايي» به موضوعات گوناگون اخلاقي اشاره كرده است. او با در نظر گرفتن كنش هاي گفتاري متنوع، اين بن مايه ها را تبيين كرده و بر درك و بينش مخاطبان، تأثير گذاشته است. جان سرل در زمرۀ زبان شناسان مشهوري قرار دارد كه دربارۀ كنش هاي گفتاري توضيحاتي ارائه داده و براي آن انواعي در نظر گرفته است. در مقالۀ حاضر با استناد به منابع كتابخانه اي و روش توصيفي- تحليلي، ظرفيت هاي اخلاقي و تعليمي اشعار مندرج در منظومۀ «تا رهايي» با عنايت به مباني نظريۀ كنش هاي گفتاري از جان سرل، بررسي و كاويده شده است. نتيجه گيري: شاعر در كنش اظهاري به آموزه هاي اخلاقي همچون: «ستم ستيزي؛ اتحاد و همدلي؛ اميد به زندگي و مأيوس نشدن در بدترين شرايط» اشاره كرده است. در ارتباط با كنش ترغيبي، مجموعه اي از بايدهاي اخلاقي (عدم انفعال در برابر ظالمان؛ خودباوري) و نبايدهاي اخلاقي (غم خوردن و گريه كردن در برابر ظالمان؛ غرور و خودبيني) براي مخاطبان تبيين شده است. كنش‌هاي عاطفي هم، بيانگر اين مهم است كه در صورت نفوذ وسوسه در آدمي، او محكوم به غم و اندوه است. همچنين، نبود پيوندهاي عميق انساني در روزگار معاصر، دغدغۀ اخلاقي شاعر است. بررسي كنش تعهدي در اشعار مصدق نشان مي دهد كه او با استفاده از عناصر ايدئولوژيك و ديني، خود را متعهد به ظلم ستيزي كرده است.