شناسايي و تحليل عوامل مؤثر بر توسعۀ گردشگري ادبي در ايران

گردشگري ادبي از مهم‌ترين عوامل مولد ثروت و اشتغال در دنيا و همواره از‌جمله گونه‌هاي اصلي گردشگري در ايران و به‌طور كلي، كشورهاي در‌حال توسعه است. اين نوع گردشگري مي‌تواند دريچه‌اي نوين از شناخت، توسعه و پايداري را براي جوامع به همراه داشته باشد. هدف از پژوهش حاضر شناسايي عوامل مؤثر در توسعۀ گردشگري ادبي در كشور ايران است. پژوهش حاضر از‌نظر هدف، كاربردي است كه ماهيت تفسيري و تحليلي دارد و از‌لحاظ روش در گروه پژوهش‌هاي كيفي و كمّي قرار دارد. در اين مطالعه براي تجزيه‌و‌تحليل اطلاعات از مدل‌هاي گراند تئوري، دلفي و در‌نهايت، از ماتريس خودتعاملي (SSIM) استفاده شده است. جامعۀ آماري در پژوهش حاضر شامل متخصصان و نخبگان در‌حوزۀ گردشگري به‌طور عام و به‌طور خاص گردشگري ادبي است. براي گردآوري جامعۀ نمونه از روش نمونه‌گيري هدفمند استفاده و در‌نهايت، تعداد 30 نفر به‌عنوان جامعۀ نمونه انتخاب شدند. نتايج پژوهش نشان داد كه مقوله‌هايي از‌جمله بهبود اقدام‌هاي مديريتي و نهادي، افزايش در سرمايه‌گذاري گردشگري ادبي و موارد مربوط به آن، ارتقا در رقابت‌پذيري گردشگري ادبي در خاورميانه و جهان با تبليغات مناسب، عوامل قانوني و طراحي الگوي بومي از گردشگري ادبي به روايت‌هاي گفتمان، آموزش، توسعۀ فعاليت تخصصي و ترسيم مسيرهاي ادبي و ... به‌عنوان عوامل مؤثر در توسعۀ گردشگري ادبي در كشور ايران شناسايي شد. سپس نتايج ماتريس خود‌تعاملي نشان داد كه عامل اقدام‌هاي مديريتي و نهادي بر ساير عوامل ديگر تأثير دارد. عامل طراحي الگوي بومي از گردشگري ادبي به روايت‌هاي گفتمان، آموزش، توسعۀ فعاليت تخصصي و ترسيم مسيرهاي ادبي و ... كه مهم‌ترين عامل در جذب گردشگران ادبي است، متأثر از ساير عوامل است و به خودي خود، تأثيري بر عامل ديگري نمي‌گذارد.