طراحي مدل ساختاري فريب‌كاري تحصيلي دانشجويان علوم پزشكي، بر اساس فراشناخت اخلاقي، هويت اخلاقي و خودكارآمدي اخلاقي

شيوع فريب‌كاري تحصيلي در مراكز و مؤسسات آموزشي، به ناكارآمدي و ناتواني فارغ‌التحصيلان منجر مي‌شود؛ بنابراين، پژوهش حاضر با هدف طراحي مدل ساختاري فريب‌كاري تحصيلي دانشجويان علوم پزشكي، بر اساس فراشناخت اخلاقي، هويت اخلاقي و خودكارآمدي اخلاقي انجام گرفت. روش پژوهش، همبستگي از نوع معادلات ساختاري بود. تعداد ۳۵۰ نفر از دانشجويان دانشگاه علوم پزشكي تبريز در سال ۱۴۰۱، جامعه‌ي آماري تحقيق را تشكيل دادند كه با استفاده از روش نمونه‌گيري تصادفي ساده، براي مطالعه انتخاب شدند. براي گردآوري داده‌ها، پرسش‌نامه‌هاي استاندارد فريب‌كاري تحصيلي (پاركز-لدوك، گواي و موليگان، ۲۰۲۲)، فراشناخت اخلاقي (مك ماهون و گود، ۲۰۱۶)، هويت اخلاقي (بلك و رينولدز، ۲۰۱۶) و خودكارآمدي اخلاقي (هانا و آووليو، ۲۰۱۰) به كار گرفته شدند. در تحليل داده‌ها، از ضريب همبستگي پيرسون، بوت استراپ و سوبل، در بستر نرم‌افزارهاي آماري spss و Amos نسخه‌ي ۲۴ استفاده شد. نتايج نشان داد، اثر مستقيم خودكارآمدي اخلاقي (0.34-)، هويت اخلاقي (0.25-) و فراشناخت اخلاقي (0.29-) در برآورد فريب‌كاري تحصيلي دانشجويان معني‌دار است. اثر غيرمستقيم هويت اخلاقي (1.97- =t-value) و فراشناخت اخلاقي (2.06- =t-value) با ميانجي‌گري نقش واسطه‌اي خودكارآمدي اخلاقي بر فريب‌كاري تحصيلي دانشجويان معني‌دار بود. با توجه به اثر واسطه‌اي خودكارآمدي اخلاقي در مدل فريب‌كاري تحصيلي، به نظر مي‌رسد خودكارآمدي اخلاقي در افزايش اثرات فراشناخت اخلاقي و هويت اخلاقي در كاهش ميزان فريب‌كاري تحصيلي مؤثر است.