بررسي تأثير برنامه توانبخشي تعادل بر مؤلفه‌هاي رفلكس دهليزي چشمي دانشجويان خلباني نظامي

زمينه و اهداف: در مانورهاي پر چالش با هواپيماهاي شكاري، محركات حسي از نظر اندازه، جهت و فركانس متغير هستند، بنابراين همواره احتمال رخ دادن نوعي تناقض حسي بين اين عناصر يا بين برايند آنها با الگوي مركزي تعادل وجود دارد كه مي‌تواند منجر به توهم در درك موقعيت شود. اين حالت را گم‌گشتگي فضايي و يا ناخوشي حركت گويند. هدف از اين مطالعه بررسي تأثير برنامه توانبخشي تعادل بر بهره رفلكس دهليزي چشمي دانشجويان خلباني نظامي مبتلا به گم‌گشتگي فضايي بود. روش بررسي: تعداد ۱۰ دانشجوي خلباني كه دچار ناخوشي هوايي شده بودند، تحت بررسي‌هاي اتولوژيك و نورولوژيك قرار گرفتند. پيش‌آزمون‌ها به منظور بررسي سلامت سيستم دهليزي شامل اديومتري، تمپانومتري و ويدئو نيستاگموگرافي انجام شد. سپس تمرين‌هاي توانبخشي در سه مرحله شامل تمرين‌هاي بهبود مهارت‌هاي اكلوموتور، بهبود رفلكس دهليزي چشمي و حساسيت‌زدايي توسط صندلي چرخان در فركانس‌هاي۰.۱۱، ۰.۲۵ و ۰.۵۰ هرتز انجام شد. دانشجويان دو هفته پس از مداخله به وسيله پرسشنامه MISC و آزمون استرس كوريوليس ارزيابي شدند. يافته‌ها: بهره رفلكس دهليزي چشمي بعد از مداخلات توانبخشي به صورت معنادار افزايش داشت (۰.۰۰۵=p). همچنين نتايج حاصل از پرسشنامه MISC نشانگر بهبود چشمگير امتيازات بود (۰.۰۰۵=p). اين بدان معناست كه بهره رفلكس دهليزي چشمي پس از دو هفته درمان به صورت چشمگيري افزايش پيدا كرده بود. نتيجه‌گيري: استفاده از صندلي چرخان به منظور ارزيابي، پيش‌بيني و درمان ناخوشي هوايي از جايگاه مهمي برخوردار است و پيشنهاد مي‌‌شود به صورت روتين در نيروي هوايي مورد استفاده قرار گيرد.