تأثير بيوچار و اسيد هيوميك بر كاهش تنش قليائيت در گياه ريحان (Ocimum basilicum L.)

براي كاهش اثرات قليائيت بر گياهان مي‌توان از بعضي از مواد اصلاح‌كننده آلي استفاده كرد. در اين پژوهش، تأثير كاربرد بيوچار در خاك و هم‌زمان محلول‌پاشي برگي با اسيد هيوميك بر كاهش تنش قليائيت در گياه ريحان (Ocimum basilicum L.) بررسي گرديد. آزمايش به‌صورت فاكتوريل، در قالب طرح كاملاً تصادفي با سه تكرار در سال 1401 در گلخانه دانشگاه رازي انجام شد. تيمارهاي آزمايشي شامل قليائيت در سه سطح (0، 50 و 100 ميلي مولار از نمك بي‌كربنات سديم با آب آبياري)، بيوچار در سه سطح (0، 1.5 و 3 درصد وزني به‌صورت مخلوط با خاك) و اسيد هيوميك در سه سطح (0، 150 و 300 ميلي‌گرم در ليتر به‌صورت محلول‌پاشي برگي) بودند. نتايج نشان داد كه اثرات متقابل قليائيت، بيوچار و اسيد هيوميك بر بيشتر ويژگي‌هاي رشدي و نيز مقادير پرولين، قندهاي محلول و رنگيزه‌هاي گياهي معني‌دار شد (P≤0.01). حداكثر جرم خشك شاخساره و ريشه (به ترتيب ۸۸/۰ و ۳۹/۰ گرم بر گلدان)، ارتفاع گياه ( 23.5 سانتي‌متر)، طول ريشه (۵/۱۹سانتي‌متر) و محتواي نسبي آب برگ (۴/۸۶ درصد) به ترتيب در تيمار حاوي 3 درصد بيوچار، 300 ميلي‌گرم در ليتر اسيد هيوميك و بدون قليائيت به‌دست آمد. همچنين، بيشترين مقدار پرولين (۱۳/۳ ميكرومول بر گرم) و قندهاي محلول (۰۸/۶ ميلي‌گرم بر گرم) در شرايط تنش شديد قليائيت و بدون كاربرد بيوچار و اسيد هيوميك حاصل شد. به‌طوركلي، كاربرد هم‌زمان بيوچار يك روش ساده، مناسب و ارزان در راستاي كاهش اثر تنش قليائيت در گياه دارويي ريحان است.