ارزيابي وضعيت رويشي دندان مولر سوم نهفته فك تحتاني و تحليل خارجي ريشه مولر دوم مجاور

سابقه و هدف: يكي از مشكلات پيچيده در دندانپزشكي، درمان نهفتگي دندان مولر سوم است. پيچيدگي در اتيولوژي نهفتگي مولر سوم به علت شرايط پاتولوژيك مختلف منجر به درهم ريختگي قوس دنداني و تحليل ريشه دندان مجاور مي‌گردد. اين مطالعه با هدف، ارزيابي وضعيت رويشي دندان عقل نهفته فك تحتاني و تحليل خارجي ريشه مولر دوم مجاور، انجام پذيرفت. مواد و روش‌ها: درمطالعه مقطعي و اپيدميولوژيك تحليلي حاضر، تصاويرCBCT حدود 500 دندان مولر سوم فك تحتاني مورد بررسي قرار گرفت. دندان‌هاي مولر سومي‌كه داراي نهفتگي مزيوانگولار يا افقي بودند وارد مطالعه شدند.كليه تصاوير توسط دستگاه CBCT CS9300 (Carestream Dental LLC, Atlanta ,Georgia) با پارامترهاي اكسپوژر مشابه تهيه شده بودند. تصاوير توسط دانشجوي سال آخر دندانپزشكي، زير نظر متخصص راديولوژي دهان، فك و صورت در اتاق نيمه تاريك و مانيتور LG (LCD,20inch,1600×900pixel) در پلن هاي ساجيتال، آگزيال و كرونال ارزيابي شدند. تصاوير براساس موقعيت تحليل خارجي ريشه به صورت 1.3 اپيكالي، مياني و سرويكال ريشه طبقه‌بندي شدند. شدت تحليل خارجي ريشه در دندان مولر دوم نيز در سه دسته ي مختصر ( Slight)، مقدار بسيار كمي از ضخات عاج درگير شود، متوسط ( Moderate)، نيمي از عاج درگير شود و شديد (Severe)، حفره پالپ درگير شود، طبقه بندي شد. هم چنين ارتباط آن با سن و جنسيت تعيين گرديد و در نهايت با استفاده از نرم افزار SPSS (نسخه 22) مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت.يافته‌ها: در مطالعه حاضر در مجموع 500 دندان عقل در تصاوير CBCT مشاهده شد كه 101 دندان عقل نهفته داراي موقعيت مزيوانگولار يا افقي بودند. در اين ارزيابي، شيوع دندان عقل نهفته با موقعيت مزيوانگولار (68 مورد) و افقي(33 مورد) حدود 20.2 درصد بود و شيوع تحليل خارجي در ريشه مولر دوم منديبل مرتبط با دندان عقل نهفته حدود 10/9درصد بود. شيوع تحليل خارجي در زنان بيش‌تر از مردان بود(0/04=P). درتعيين موقعيت تحليل خارجي و شدت آن در ريشه‌ي دندان مولر دوم مشخص شد كه بيش‌ترين موقعيت تحليل خارجي ريشه مربوط به قسمت مياني دندان (63/7 درصد) و كم‌ترين آن مربوط به قسمت اپيكال (9/2 درصد) بود. در بررسي شدت تحليل خارجي ريشه، در 89/1 درصد ازنمونه‌ها تحليل ريشه دندان مولر دوم مشاهده نشد. در بررسي‌گروه سني مشخص شد تحليل در گروه سني 30-18 سال شايع‌تر بود( 0/04=P). تنها نمونه داراي تحليل متوسط در گروه سني 45-55 و مرد بود. گروه سني 18-30 سال و خانم‌ها، به‌طور معني‌داري، تحليل مختصر بيش‌تر از گروه‌هاي متناظر خود دارند. ارتباط ميان نوع نهفتگي دندان عقل تحتاني و فراواني تحليل خارجي ريشه مولر دوم مجاور از نظر آماري معني‌دار بود (0/03=P). در بررسي رابطه ميان نوع نهفتگي دندان عقل فك تحتاني و شدت تحليل خارجي ريشه مولر دوم مجاور مشاهده شد كه ميان نوع نهفتگي دندان عقل تحتاني و شدت تحليل خارجي ريشه مولر دوم مجاور ارتباط آماري معنادار بوده است (0/01=P). هم‌چنين شدت تحليل در موقعيت افقي نسبت به مزيوانگولار شديدتر بود.استنتاج: از بررسي نتايج اين مطالعه، گروه سني بيمار، جنسيت و موقعيت دندان مولر سوم نهفته به عنوان فاكتورهاي مهم اثرگذار بر تحليل خارجي ريشه مولر دوم مجاور با دندان مولر سوم نهفته مي‌باشد. ميان نوع نهفتگي دندان عقل تحتاني با فراواني و شدت تحليل خارجي ريشه مولر دوم مجاور از نظر آماري ارتباط معني‌داري وجود دارد.