شهر به‌ مثابه اثر هنري تبيين نظري رويكرد حق به شهر لوفور در برنامه‌ريزي و توسعه شهري

توسعه شهري فراتر از درك شهر به‌ عنوان يك محصول فيزيكي و اقتصادي است. نظريه حق به شهر لوفور، فراخواني براي درك شهر فراتر از محصولي مادي است كه معتقد است توسعه شهري مستلزم تحولات اجتماعي-فضايي شهري است كه هم متعلق و هم نتيجه ساكنان آن است. روش تحقيق حاضر از نوع تحليل محتواي كيفي جهت­دار است كه به‌عنوان رهيافتي جهت بسط چارچوب نظري در ارتباط با موضوع پژوهش بكار گرفته‌شده. شيوه گردآوري داده‌ها، از نوع اسنادي و به لحاظ هدف، بنيادي-توسعه‌اي است. لذا در اين تحقيق با استفاده از عدسي نظريِ حق به شهر لوفور، به‌ مثابه چارچوبي تحليلي جهت تبيين پيرامون توسعه شهري استفاده‌شده است. توسعه شهري از منظر توليد فضا، از سه فضاي عيني، ذهني و اجتماعي تشكيل‌شده است كه ازنظر لوفور، سه حق بنيادين با جهت‌گيري­هاي ديالكتيكي را شكل مي‌دهند كه عبارت‌اند از: حق به تصاحب (تصاحب در توليد و در مصرف) حق به مشاركت (مشاركت دگرگون‌كننده و بازتوليدي) و حق به تفاوت (اجتماعي و فضايي). ترجمه و تفسير حق به شهر لوفور سه اصل عدالت فضايي، دموكراسي و سرزندگي شهري را شامل مي‌شود كه براي كاربست پذيري در توسعه شهري به ترتيب بعد محتوايي، رويه­اي و تشخيصي را تشكيل مي‌دهند. توسعه شهري مبتني بر حق به شهر امري يكپارچه از لحاظ عيني، ذهني و حسي است كه هم‌زمان به نكوهش ارزش مبادله و اولويت­بخشي به ارزش استفاده از فضاي شهري اشاره دارد. اين چارچوب نظري ما را قادر مي‌سازد كه، مؤلفه‌هاي مربوط به هر قلمرو شهر را به‌صورت ديالكتيكي شناسايي كنيم و به سمت «شهرها براي مردم حركت كنيم نه براي سوداگري» و اين‌يك آغاز است. نقطه‌اي براي تغيير خودمان از طريق تغيير شهر.