تحليل مكاني اثر تغيير اقليم بر عملكرد زعفران (مطالعه موردي شهرستان‌هاي استان خراسان رضوي، شمالي و جنوبي)

مقدمه وهدف:از آنجا كه امنيت غذايي انسان ها و تغيير اقليم به عنوان مهم ترين موضوع ها در سطح جهان مطرح خواهد بود و با توجه به اهميت روز افزون اثر تغيير اقليم بر توليدات محصولات كشاورزي، امنيت غذايي و وابستگي ميزان عملكرد  به نزولات جوي، هدف مقاله حاضر بررسي تأثير متغيرهاي اقليمي چون دما، بارندگي، نهاده هاي مصرفي كود و پياز بر عملكرد زعفران در  شهرستان هاي استان خراسان رضوي، شمالي و جنوبي طي سال هاي 1398-1380 است. مواد و روش ها: بدين منظور با استفاده از مدل ريكاردين و مدل خود توضيح مكاني (SAR) تأثير تغييرات اقليمي در سه اقليم گرم و خشك، معتدل و سرد در استان هاي مذكور بررسي گرديد.بحث و نتيجه گيري: نتايج حاصل از مدل در سه اقليم نشان داد كه ميزان بارندگي، كود و پياز برخلاف دما بر عملكرد زعفران تأثير مثبت و معني داري دارد و معني دار بودن ضريب وقفه مكاني متغير وابسته، وجود اثرات مكاني را تأييد مي كند. با توجه به نتايج كه درجه حرارت بالا،  كاهش بارندگي و كاهش عملكرد زعفران در دوره هاي آتي مي باشد. بايد از ارقام محصول كه مقاومت بيشتري در برابر خشكسالي و گرما دارند استفاده شود و كشاورزان خود را با شرايط آب و هوايي تطبيق دهند  تا عوامل جوي خسارت كمتري را به محصول زعفران وارد نمايند.