غزالي و انديشه اشعري در عصر سلاجقه: تاثير فكر زيبايي شناسي غزالي بر مباني هنر اسلامي

نيمه سده پنجم تا اوايل سده ششم هجري، از جهت فراواني علما و كثرت تأليفات و رشد و گسترش هنر اسلامي عصري ممتاز است. با افول حكومت آل بويه و روي كار آمدن سلجوقيان، مكتب معتزله تضعيف و انديشۀ اشعري گسترش يافت. اما با وزارت نظام‌الملك و ايجاد مدارس نظاميه، انديشۀ اشعري تحول يافت. تفكرات غزالي و نظام‌الملك در اين دوره تغييراتي در مباني انديشه‌اي و همچنين مباني زيباشناسي هنر را پديد آورد. تجلي اين تغيير در ساخت مدارس، كاروان‌سراها و رباط‌ها هويدا شد. بستر و زمينۀ مباني نظري زيباشناسي غزالي در تأليف آثار و بيان مباحث زيباشناسي به فراخور بحث در تأملات كلامي، اداري و اجتماعي او قابل‌پيگيري است. كتاب‌هاي احيا علوم‌الدين، كيمياي سعادت و نصيحۀ الملوك از مصاديق خلاقيت و تفكر او در توجه به مفاهيم زيباشناسي و هنر است. در اين آثار، غزالي به‌عنوان يك مجدّد ديني، به دنبال احياي علم دين، سعادت بشري و توجه به زيباشناسي پديده‌ها و نشان‌دادن وجوه هنري كنش‌هاي انساني و نظام اجتماعي است. اين توجهات و تأملات غزالي مي‌تواند تأثير خود را بر هنر اسلامي از طريق گسترش جريان اشعري‌گري در جامعه نشان دهد. ازاين‌رو، مسألۀ اين تحقيق، شناخت و تحليل تأثير تفكر زيباشناسي غزالي بر مباني هنر اسلامي است كه با استفاده از شيوه تبيين تاريخي و رويكرد توصيفي - تحليلي، با مراجعه به آثار غزالي بررسي مي‌شود.اهداف پژوهش:بررسي نقش غزالي در گسترش و دگرگوني جريان اشعري در دوره سلجوقي.بررسي ديدگاه غزالي درباره مباني زيبايي‌شناسي در هنر اسلامي.سؤالات پژوهش:غزالي در گسترش و دگرگوني جريان اشعري در دوره سلجوقي چه نقشي داشت؟غزالي چه ديدگاهي درخصوص مسئله زيبايي‌شناسي در هنر اسلامي دارد؟