مباني فلسفي نظام‌هاي منطقي حاج‌حسيني

مرتضي حاج‌حسيني بر پاية مباني فلسفي ويژه‌اي، در دو ويراست كتاب خويش «طرحي نو از اصول و مباني منطق»، دست به كار تدوين نظام‌هاي منطقي غير استانداردي شده است كه برخي ويژگي‌هاي آن هيچ پيشينه‌اي در آثار منطق‌دانان گذشته ندارد. برخي از مباني فلسفي اين نظام‌هاي منطقي اين‌ها است: 1. تمايز اصول موضوعه و اصول متعارف؛ 2. انحصار اصول متعارف در دو اصل؛ 3. معنا و مفهوم شرطي خلاف‌واقع، 4. مفهوم «عليت» به عنوان مبناي تحليل «استلزام»؛ 5. ملاك معناداري؛ 6. لزوم سازگاري مقدم و تالي شرطي؛ 7. اعتماد به شهود طبيعي؛ 8. اعتماد به زبان طبيعي؛ 9. اعتماد به منطق قديم؛ 10. معقوليت و مصداقيت. در اين مقاله، به ارزيابي مبانيِ فلسفي حاج‌حسيني براي تأسيس نظام‌هاي غير كلاسيك‌اش مي‌پردازيم و نشان مي‌دهيم كه بيشتر اين مباني فلسفي قابل دفاع نيستند.