تاملي در چيستي شهر اسلامي

تاملي در چيستي شهر اسلامي

تامّلي در چيستي شهر اسلامي دكتر محمّد نقيزاده چكيده عليرغم آن كه به تناسب و در مواضع و جايگاههاي گوناگون، افراد بسياري (از جوامع علمي، آموزشي، مديريتي، حرفهاي و اجرايي) از “شهر اسلامي” سخن ميگويند، امّا تعريف متّفقالقولي از اين موضوع و اثر بسيار مهم در دسترس نيست. به نظر ميرسد كه مناسبترين تعريف را ميتوان و بايد از متون اصيل اسلامي و به ويژه از قرآن كريم استنتاج كرد. به همين جهت، با تبيين ويژگيهايي كه براي شناخت و تعريف هر پديده لازم است (كه در “مباني” و “اركان” و “الگو” و “صفات” و “اصول” خلاصه ميشوند)، مقاله حاضر بر آن خواهد بود تا اين ويژگيها را براي شهر اسلامي از قرآن كريم استنتاج نمايد. با توجّه به اين موضوعات، نهايتاً نيز تعريفي عام از شهر اسلامي ارايه ميشود، كه بارزترين ويژگي آن، با عنايت به جامعيت و جاودانگي و جهاني بودن اسلام، در عدم معرّفي الگوي فيزيكي و كالبدي واحد و لايتغير براي دوران و سرزمينهاي متفاوت ميباشد. مباحث مختلف مقاله، در ذيلِ 6 عنوان اصلي: “مقدّمه”، “مباني شهر اسلامي”، “اركان شهر (به طور عام) و شهر اسلامي (به طور خاص)”، “الگو (يا اسوه) شهر اسلامي”، “جلوهها و تجلّيات (چشمانداز شهر اسلامي) (اصول و راهبردهاي طرّاحي و برنامهريزي و مديريت شهر اسلامي) ” و “نتيجهگيري” ارايه خواهد شد.