واكنش تابعي حشرات كامل نر و ماده كفشدوزك Hippodamia variegata Goeze (Col.: Coccinellidae) . روي شته سياه باقلا

واكنش تابعي حشرات كامل نر و ماده كفشدوزك Hippodamia variegata Goeze (Col.: Coccinellidae) . روي شته سياه باقلا

كفشدوزك‏ها با فعاليت شكارگري خود نقش مهمي در كنترل طبيعي شته‌ها دارند. كفشدوزك Hippodamia variegata Goeze گونه¬اي با پراكنش جهاني است كه در ايران نيز به وفور يافت مي‌شود. يكي از معيارهايي كه در بررسي كارايي شكارگران مورد استفاده قرار مي‌گيرد، واكنش آنها به تغيير تراكم ميزبان (واكنش تابعي) است. واكنش تابعي حشرات كامل نر و ماده اين كفشدوزك در شرايط آزمايشگاهي (دما C?1± 23، رطوبت %10±70 و دوره نوري 16:8 L:D) روي شته سياه باقلا مورد بررسي قرار گرفت. براي گرفتن نتايج دقيق‌تر از شته‌هاي همسن استفاده شد. آزمايش درون پتري و روي برگ باقلا به مدت 24 ساعت و در 15 تا 20 تكرار انجام شد. بعد از 24 ساعت تعداد شته¬هاي خورده شده شمارش شد. نتايج نشان داد كه واكنش تابعي حشرات كامل نر و ماده كفشدوزك H. variegata نسبت به تراكم‌هاي مختلف شته سياه باقلا (حشرات كامل نر تراكم‌هاي 2، 4، 8، 16، 32، 45، 60 و حشرات كامل ماده تراكم‌هاي 2، 4، 8، 16، 40، 60، 80، 100) از نوع دوم مي‌باشد. براي تعيين پارامترهاي قدرت جستجو (a) و زمان دستيابي به ميزبان (Th) از معادله راجرز استفاده شد. پارامتر‌هاي اشاره شده به‌ترتيب براي حشرات كامل نر 1589/0 و 1945/1 ساعت و براي حشرات كامل ماده 0926/0 و 4098/0 ساعت برآورد گرديد. با استفاده از يك معادله تركيبي واكنش‌هاي تابعي مورد مقايسه قرار گرفت و مشخص شد زمان دستيابي در دو جنس داراي تفاوت معني‌دار مي‌باشد. بر اين اساس حشرات ماده و نر به ترتيب قادرند 6/58 و 1/20 شته را در هر روز از بين ببرند. بنابراين به نظر مي‌رسد كه نقش حشرات ماده اين كفشدوزك در كنترل جمعيت شته¬ سياه باقلا بيش از دو برابر نرهاست.