بررسي تاثير زمان برداشت و مدت اسانسگيري بر روي تركيبهاي روغن اسانس گياه دارويي مرزنجوش Origanum vulgare L.

Effects of Harvesting time and Duration of Extraction on Essential oil Compositions of Origanum vulgare L.

گونهOriganum vulgare L با نام فارسي مرزنگوشيا مرزنجوش، جايگاه ويژهاي را در ميان گونه هايدارويي دارد. به طوريكه داراي خاصيت مدر، مقوي معده، مسكن اعصاببوده و در درمان آسم، زردي، درد گلو مفيد ميباشد. در اين تحقيق سرشاخههاي گلدار مرزنجوشاز رويشگاه طبيعي واقع در منطقه كجور شهرستان نوشهر در 3 نوبت زماني صبح، ظهر، غروب در خرداد 1387 جمعآوري و تحت شرايط سايه خشكگرديد. سپساسانسگياه به روش تقطير با آب در دو زمان مختلف 2 و 4 ساعت، توسط دستگاه كلونجر استخراج و آناليز مواد آن توسط دستگاه- ارزيابي گرديد. بر اساسوزن خشكگياه، بازده اسانسنمونههاي صبح، ظهر و غروب پساز 2 GC-MS و GC هاي 0 درصد بهدستآمد كه نشان / 0 و 80 /86 ،0/ 1 درصد و پساز 4 ساعت 92 /01 ،1/11 ،1/ ساعت بهترتيب 00 دهنده وجود بيشترين مقدار اسانسدر نمونه صبح بود. از 35 تركيب شناسايي شده در روغن اسانساين گياه، تيمول، گاما- ترپينن، 8 ، 1 - سينيول، بتا- سيمن و كارواكرول تركيبهاي مهم گياه در 2 ساعت اول، ترانس- كاريوفيلن، ژرماكرن- دي، بي سيكلو ژرماكرن و دكان از مهمترين تركيبهاي روغن اسانسي در طول 4 ساعت شناسايي شدند.

In this research, samples of Origanum were collected in areas of Kojour region of northern Iran during the flowering stage on June 2008. The Sampling was conducted in three time intervals: morning, noon and evening. All samples were air-dried in the shade. Extraction carried out by hydro-distillation technique by modified clevenger trap for two different times (2 and 4 hours). Analysis was evaluated by GC and GC-MS apparatus. Based on dry weight of the herb, oil percentage of morning, noon and evening samples were 1.00, 1.11 and 1.01% after 2 hours and 0.92, 0.86 and 0.80% after 4 hours of distillation, respectively. It shows that morning samples have the most essential oil contents. Among 35 identified compounds of the essential oils of this herb, Thymol, y- Terpinene, 1, 8-Cineole,ft-Cymene and Carvacrol were the major compounds in the first two hours of extraction while after 4 hours of extraction, trans- Caryophyllene, Germacrene D, Bicyclogermacrene and decane were the most important essential oils.