وظايف‌ اخلاقي در ديدگاه ديويد راس

سر ويليام ديويد راس برجسته ترين چهره اخلاق وظيفه گرا پس از كانت است. در اين مقاله، به تبيين نظريه ابتكاري او مبني بر تفكيك «وظايف اخلاقي در نگاه نخست» از «وظايف در مقام عمل» براي حل مشكل تعارض وظايف، كه اخلاق كانت با آن مواجه بود، مي‌پردازيم. همچنين برخي از آراي مهم فرا اخلاقي او را كه در ديدگاه هنجاري موثر است، بيان خواهيم كرد. راس يك عينيت‌گراي اخلاقي است كه حقايق اخلاقي را اوصاف واقعي مربوط به جهان مي‌داند. او همچنين يك شهودگراي اخلاقي است كه مفاهيم اخلاقي بنيادي يعني خوبي و درستي را غيرقابل تعريف مي‌داند، ولي عقل انسان قادر به شهود درستي و نادرستي برخي قضاياي اخلاقي بنيادي است. او در باب ارزش‌ها و وظايف، كثرت‌گراست. به عقيده راس، تعارض در وظايف در نگاه نخست امكان دارد نه در وظايف در مقام عمل. وظايف در نگاه نخست اعمالي هستند كه به علت داشتن اوصاف درست‌ساز، در نگاه اول الزامي هستند ولي آنها در صورتي وظيفه در مقام عمل ما خواهند بود كه در عين حال وظيفه در نگاه نخست مهم‌تر ديگري متوجه ما نباشد. در اين صورت آن وظيفه مهم‌تر، وظيفه در مقام عمل خواهد بود و وظيفه در نگاه نخست، الزامي نخواهد بود. بدين ترتيب مشكل تعارض وظايف حل مي‌شود. واژگـان كليـدي: اخلاق، راس، ‌وظيفه‌گرايي،‌ وظيفه،‌ تعارض، در نگاه نخست، در مقام عمل.