سادرشيا و ميمسيس: بررسي تطبيقي حكمت هنر هندي و فلسفه هنر يوناني با تكيه بر آراي فلوطين

سادرشيا و ميمسيس: بررسي تطبيقي حكمت هنر هندي و فلسفه هنر يوناني با تكيه بر آراي فلوطين

حكمت شرقي و فلسفه يوناني در برخي از بنيادي‌ترين مباني نظري، وجوه مشتركي با هم دارند، همچون ايده و نظريه وحدت وجود كه هم شاه‌بيت معاني در اوپانيشادها (بزرگترين كتاب حكمت هندو) است و هم در انديشه‌هاي فلاسفه بزرگي چون هراكليت (كاپلستون، 1368، 55)، افلاطون و فلوطين حضوري بارز دارد.1 سروپالي رادا كريشنان، متفكر بزرگ هندي، برخي از اين اشتراكات و تشابهات (همچون «نوس» و «آتمن») را در كتاب تاريخ فلسفه غرب و شرق مورد تامل و تاكيد قرار داده است (راداكريشنان،1382، 7). اين اشتراك معاني در حوزه هنر و زيبايي نيز حضور دارد. به‌عنوان مثال، «ميمسيس» كه بنياد ايده و نظريه هنر در انديشه يونانيان (به‌ويژه با رويكرد معنوي فلوطين) است، در هند با عنوان «سادرشيا» از نوعي سير و سلوك معنوي در خلق آثار هنري حكايت دارد. اين مقاله دو نظريه اصلي «ميمسيس» و «سادرشيا» را در حوزه حكمت و فلسفه هنر مورد بحث قرار مي دهد و از اشتراك نظري و معنوي هنر در دو تمدن يوناني و هندي با ابتناي بر مباني حكمي بحث مي‌كند، به ويژه كه برخي محققان و متفكران، ارتباط و تاثير و تاثر اين دو تمدن در عرصه هنر را مورد بررسي و نقد قرار داده اند؛ براي نمونه، آناندا كوماراسوآمي در مقاله «نفوذ يونان در هنر هندي»2